دانلود فایل های دانشگاهی


آخرین مطالب


 



(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)
تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

چكیده:
باستان شناسی نو به عنوان یک مکتب جدید کار خود را با تلاش های بینفورد و کلارک در دهه 1960 آغاز کرد. یکی از مهمترین دستاوردهای این مکتب توجه به متغییرها و تحلیل های آماری در پژوهش های باستان شناسی بود. با این کار باستان شناسی از مرحله ی توصیف گذشت و وارد مرحله­ی علمی خود یا همان تحلیل شد، زیرا آمار با قدرت بی نظیر خود در تغییر زبان داده ها از توصیف به عدد و تحلیل این اعداد خدمت بزرگی به روشن شدن وضعیت فرضیه های علوم مختلف می کند. در این میان باستان شناسی به عنوان علمی که با حجم انبوهی از داده های مختلفی اعم از سفال ، ابزار ، …. روبه رو است می تواند به بهترین وجه آمار را به عنوان ابزاری برای روشن شدن فرضیه ها و خواسته های علمی خود به خدمت گیرد. آن چه در این تحقیق مورد توجه قرار گرفت معرفی دو شاخه اصلی علم آمار تحت عنوان آمار استنباطی و آمار توصیفی و کاربرد آن­ها در پژوهش های باستان شناسی بود. برای این منظور در شاخه­ی آمار استنباطی نمونه برداری در کارهای میدانی و به صورت موردی بررسی شهرستان آبدانان در استان ایلام مورد توجه قرار گرفت و بعد از بررسی روش های مختلف روش نمونه گیری طبقه بندی شده به خاطر ارائه الگوی استقراری محوطه مورد تأیید و درشاخه­ی آمار توصیفی موضوع برهم­کنش فرهنگ­ها مورد توجه قرار گرفت. برای همین منظور  محوطه چشمه رجب واقع در حوزه رود سیمره بصورت موردی مطالعه شد و در نهایت میزان برهم کنش فرهنگی زاگرس مرکزی ، سوزیانا و بین النهرین در دوره مس سنگ با عاملیت کوچ روی روشن شد. در نهایت به نظر می رسد آمار طی دو مرحله باستان شناسان را در پژوهش های میدانی یاری می کند : نخست در  جمع آوری مناسب و فرضیه سازی از طریق داده ها (آمار استنباطی ) و سپس  در مرحله ی آزمون فرضیه (آمار توصیفی ) .
كلید واژه­ها: آمار، باستان­شناسی میدانی، آمار استنباطی، آمار توصیفی، مس و سنگ، برهم­کنش فرهنگی

 
 
 
 


فهرست مطالب

شماره و عنوان مطالب                                                        صفحه

 
فصل اول: کلیات
1-1- تعریف مسئله و فرضیات …………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 2
1-2 – هدف و ضرورت تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 3
1-3- پیشینه تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 3
1-4- روش اجرای تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 4

فصل دوم: آمار و ضرورت کاربرد آن در پژوهش­های باستان شناسی
2-1-آمار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 5
2-2-باستان شناسی و تحولات عمده آن…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 6
2-2-1-پیدایش و تحول چارچوب نظری باستان­شناسی پیش از 1850…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 6
2-2-2-شکل­گیری مفاهیم زیر بنایی در سالهای بین 180 تا 1918…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 7
2-2-3-نظریه پردازی در باستان­شناسی اروپا و آمریکا از 1918 تا 1968…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 7
2-2-4-لویس بینفورد، دیوید کلارک و نهضت باستان­شناسی جدید دردهه 1960…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 8
2-2-5-باستان شناسی نظری در سال های اخیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 9
2-3- ضرورت استفاده از روش­های آماری در مطالعات باستان­شناسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 10

فصل سوم: نمونه­برداری و کاربرد آن در پژوهش های باستان­شناسی
3-1-آمار استنباطی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 15
3-2-نمونه­گیری اساس آمار استنباطی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 15
3-2-1-مزایای انتخاب نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 16
3-3- تعاریف مقدماتی ضروری برای نمونه­گیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 17
3-3-1-چارچوب نمونه­گیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 17
3-3-3- برآورد کننده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 17

 

3-3-4-برآورد کننده نااریب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 18
3-3-5- برآورد کننده اریب­وار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19
3-3-6-صفت برآورد…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19
3-3-7- موضوع هزینه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19
3-4- تعاریف مقدماتی و پایه­ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19
3-4-1-متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20
3-4-2- میانگین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20
3-4-3- واریانس…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20
3-4-4- خطای استاندارد و میانگین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 21
3-4-5-توزیع نرمال و توزیع نرمال استاندارد…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 22
3-4-6- حدود اعتماد قابل اندازه‌گیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 23
3-5- طرح و اجرای نمونه‌برداری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 25
3-5-1-روش‌های نمونه‌برداری احتمالی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 25
2-6- نمونه‌برداری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26
3-6-1-روش انتخاب نمونه در نمونه‌برداری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26
3-6-1-1- حالت قرعه‌كشی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26
3-6-1-2-استفاده از جدول اعداد تصادفی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26
3-6-1-3-برآورد در نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 27
3-6-1-4-انواع برآوردها در نمونه‌گیری تصادفی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 27
3-6-1-5-مقایسه­ی دو روش نمونه‌گیری تصادفی با جایگذاری و بدون جایگزینی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 28
3-6-1-6- روش تعیین حجم نمونه در نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 29
3-6-1-7- تعیین حجم نمونه با وقت معین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 29
3-6-1-8-تعیین حجم نمونه در ارتباط با بودجه برنامه تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 30
3-6-2- برآورد نسبت در نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 30
2-6-3-برآورد حجم برای نسبت‌ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 32
3-6-4-مزایا و معایب نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 33
3-7- نمونه‌گیری سیستماتیك…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 33
3-7-1-برآورد در نمونه‌گیری سیستماتیك…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 34
23-7-1-1- برآورد میانگین جامعه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 34
3-7-1-2-محاسبه واریانس نمونه در حالتی كه حجم نمونه مضرب صحیحی از جامعه باشد (N = nk) …………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 37
3-7-2-مقایسه­ی كارایی نمونه‌گیری تصادفی ساده و سیستماتیك به كمك ضریب همبستگی در حالتی که نمونه­ی انتخاب شده مضرب صحیحی از جامعه باشد( N = nk)…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 39
3-7-3-برآورد میانگین صفت در جامعه وقتی نمونه  مضرب صحیحی از جامعه نباشد(???)…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 40
3-7-4-مزیت و معایب استفاده از نمونه‌گیری سیستماتیك…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 41
3-8-نمونه‌گیری با احتمال متغیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 42
3-8-1-تعریف نمونه‌گیری با احتمال متغیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 42
3-8-2-روش انتخاب نمونه با احتمال متغیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 43
3-8-3- روش لاهیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 45
3-8-4- روش خردكردن…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 46
3-8-5-1- برآورد میانگین جامعه و نمونه در نمونه‌گیری با احتمال متغیر و با جایگذاریكه برآورد كننده‌ای نااریب از میانگین صفت در جامعه یعنی  است. …………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 47
3-8-5-2- واریانس برآوردكننده میانگین جامعه و برآورد واریانس برآوردكننده میانگین در نمونه‌گیری با احتمال متغیر و با جایگذاری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 48
3-8-6-نمونه‌گیری با احتمال متغیر و بدون جایگذاری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 50
3-9-نمونه‌گیری طبقه‌بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 50
3-9-2- 3- میانگین با طبقه‌بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 51

 

این مطلب را هم بخوانید :

 

3-9-3- انتخاب حجم نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 53
3-9-3-1-انتخاب حجم نمونه در طبقات مختلف…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 53
3-9-3-2- انتخاب حجم نمونه انتساب نیمن…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 55
3-9-3-3- انتساب متناسب با حجم…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 56
3-9-4- نمونه‌گیری با طبقه‌بندی برای نسبت‌ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 59
3-9-5- انتخاب حجم بهینه طبقات  ها با بیشترین دقت…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 60
3-9-6-مقایسه كارایی نمونه‌گیری طبقه‌بندی شده با انتساب‌های مختلف با هم و با نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 61
3-10- نمونه‌گیری خوشه‌ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 62
3-10-1- تعریف نمونه‌گیری خوشه‌ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 62
3-10-2- نمونه‌گیری خوشه‌ای یك مرحله‌ای و چند مرحله‌ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 63
3-10-2-1-برآورد میانگین و واریانس جامعه، در نمونه‌گیری با خوشه‌های هم حجم…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 63
3-10-2-2-ضریب همبستگی خوشه‌ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 67
3-10-3-نمونه‌گیری خوشه‌ای یك مرحله‌ای از جامعه‌ای با خوشه‌های هم حجم…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 67
3-10-3-1-  برآورد كننده واریانس جامعه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 68
3-10-4- مقایسه نمونه‌گیری خوشه‌ای یك مرحله‌ای در حالت تساوی و حجم گروه­ها نمونه‌گیری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 68
3-0 1-4-1-تفاوت نمونه‌گیری خوشه‌ای یك مرحله‌ای و نمونه‌گیری طبقه‌بندی شده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 69
3-10-5- ساختار جامعه نمونه­برداری شده به­صورت خوشه‌هایی با حجم متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 69
3-10-6- نمونه‌گیری خوشه‌ای یك مرحله‌ای از خوشه­هایی با حجم متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 71
3-10-6-1-برآورد میانگین و واریانس جامعه در نمونه‌گیری خوشه‌ای یك مرحله‌ای با حجم متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 72
3-11- کاربرد نمونه­برداری در باستا­ن­شناسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74
3-11-1-مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74
3-11-2-کاربرد نمونه­برداری در بررسی­های باستان­شناسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74
3-11-3-بررسی باستان­شناسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74
3-11-3-1- هدف…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74
3-11-3-2- روشهای بررسی میدانی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 76
3-11-3-3- استراتژی نمونه­برداری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 77
3-11-3-4-اندازه، شکل و جهت محوطه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 78
3-11-3-5-انواع شکل و جهت واحدها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 79
3-11-3-6-مزایای استفاده از برشهای عرضی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 80
3-11-3-7-مزایای استفاده از شبکه­بندیهای مربعی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 80
3-11-4-طرح نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 81
3-11-5-محوطه یا منطقه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 81
3-12-نمونه موردی کاربرد نمونه­برداری بزرگ مقیاس (منطق­های): بررسی بخش مرکزی آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 82
3-12-1-بررسی بخش مرکزی شهرستان آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 82
3-12-1-1-شهرستان آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83
3-12-1-2-شهر آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83
3-12-1-3-آب و هوای شهرستان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83
3-12-1-4-کوه­ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83
3-12-1-5-دشت های آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 84
3-12-1-6-آب­های شهرستان آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 84
3-12-1-7-پوشش گیاهی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 85
3-12-2-پیشینه بررسی ها در شهرستان آبدانان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 85
3-12-3-اهداف بررسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 86
3-12-4-منطقه مورد بررسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 86
3-12-5-روش بررسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 87
3-12-6-روش یا چارچوب کار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 87
3-12-7-نمونه­برداری تصادفی ساده…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 87
3-12-7-1-روش کار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 88
3-12-7-2-تعیین حجم نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 88
3-12-7-3- انتخاب و بررسی نمونه­ها از جامعه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89
3-12-7-4- نتیجه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89
3-12-7-5- اطلاعات بهدست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89
3-12-8-نمونه­برداری سیستماتیک…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89
3-12-8-1-انتخاب و بررسی نمونه­ها از جامعه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 89
3-12-8-2- نتیجه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90
3-12-8-3- اطلاعات به­دست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90
3-12-9- نمونه­برداری با احتمال متغییر…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90
3-12-9-1-روش کار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90
3-12-9-2-تعیین صفت کمکی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90
3-12-9-3-تعیین حجم نمونه­ها با توجه به صفات کمکی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91
3-12-9-4-نتیجه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91
3-12-9-5- اطلاعات به­دست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91
3-12-10-نمونه­برداری خوشه­ای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91
3-12-10-1-روش کار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 91
3-12-10-2-تعیین حجم نمونه­ها با توجه به صفات کمکی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92
3-12-10-3-نتیجه.…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92
3-12-10-4-اطلاعات به­دست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92
3-12-11-نمونه­برداری با طبقه­بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92
3-12-11-1- تعیین حجم نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92
3-13-2- طلاعات به دست آمده برای بررسی­های بعدی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 93
3-13- کاربرد نمونه برداری در بررسیهای کوچک مقیاس (محوطه­ای)…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 93
3-14- کاربرد نمونه برداری در انتخاب داده و تاریخ­گذاری محوطه ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 94
3-15- جمع بندی کلی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 95
 
فصل چهارم: کاربرد آمار توصیفی در پژوهش­های باستانشناسی
4-1-1-مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 103
4-1-2-جدول­های آماری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 103
4-1-3- فراوانی و فراوانی نسبی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 104
4-1-4- فراوانی تراکمی و فراوانی نسبی تراکمی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 104
4-1- 5-تهیه ی جدول فراوانی داده­ها…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 105
4-1-5-1-تهیه ی جدول فراوانی و رسم نمودار متغییر کیفی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 105
4-1-5-2-جدول فراوانی و رسم نمودار دادههای پیوسته…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 107
4-1-5-3-رسم نمودار داده­های پیوسته برای حالتی که تعداد داده­ها کمتر از 25 عدد باشد…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 107
4-1-6- تنظیم داده­ها در جدول فراوانی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 107
4-1-7- نمودارهای آماری…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 109
4-1-7-1- نمودار هیستوگرام…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 115
4-1-7-2- نمودار چندبر فراوانی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 115
4-1-7-3- نمودار ساقه و برگ…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 115
4-1-7-4-  نمودار دایرهای…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 116
4-1-7-5- نمودار چند بر فراوانی تراکمی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 118
4-1-8- همبستگی و رگرسیون…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 118
4-1-8- 1- ضریب همبستگی خطی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 119
4-1-8- 2- وضعیت ضریب همبستگی خطی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 119
4-1-8- 3- ضریب تعیین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 119
4-1-8- 4-رگرسیون…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 122
4-1-9-1- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 127
4-1-9-2- جغرافیای زاگرس مرکزی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 127
4-1-9-3- جغرافیای جنو­­ب غرب ایران…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 128
4-1-9-4- جغرافیای بین النهرین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 129
4-1-9-5- جغرافیای استان لرستان…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 130
4-1-9-6- جغرافیای استان ایلام…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 131
4-1-9-7- موقعیت جغرافیایی سد سیمره…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 133
4-1-9-8- زمین شناسی منطقه­ی سیمره…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 136
4-1-9-9- محوطه­ی باستانی­چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 137
4-1-9-10-پیشینه­ی مطالعات باستان­شناسی منطقه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 139
4-1-9-11- پیشینه­ی مطالعاتی برهمکنش فرهنگی زاگرس مرکزی با مناطق همجوار…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 139
4-1-9-12- برهمکنش فرهنگی و انواع آن…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 139
4-1-9-13- شیوه­ی تحلیل نقوش سفال­های چشمه رجب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 141
4-1-9-14- گاه­نگاری تطبیقی زاگرس مرکزی، سوزیانا و بین­النهرین…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 142
4-1-9-15-تحلیل آماری  نقوش و گاه­نگاری سفال­های چشمه رجب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 143
4-1-9-16-برهم­کنش فرهنگی دورهی مس و سنگ میانی در چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 144
4-1-9-17- نتایج…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 150

فصل پنجم:جمع­بندی
– جمع بندی…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 173
 
فهرست منابع و مآخذ…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 175

فهرست جدول­ها

شماره و عنوان جدول                                                        صفحه

 
جدول3-2- جدول توزیع مساحت10 نمونه زمین زراعتی انتخاب شده بهروش نمونه­گیری سیستماتیک…………………………………………………………………………………………………………………….. 36
جدول3-3- جدول محاسبه ضریب همبستگی……………………………………………………………….. 38
جدول3-4- جدول توزیه نمونه با روش احتمال متغییر…………………………………………………. 43
جدول3-5- جدول توزیع جمعیت و نمونه­گیری با احتمال متغببر 7 شهرستان……………. 44
جدول3-6- جدول توزیع جمعیت و نمونه­گیری به روش لاهیری7 شهرستان………………. 47
جدول3-7- جدول نمونه­گیری با احتمال متغییر از 10 محوطه زاگرس………………………… 49
جدول3-8- جدول نمونه­گیری با طبقه­بندی جمعیت مناطق روستا نشین یك استان….. 58
جدول3-9 – جدول محاسبه ­ی (???) سفال­های مربوط به­دوره مس و سنگ میانی زاگرس مرکزی……………………………………………………………………………………………………………………………… 66
جدول3-10- جدول محاسبه میزان داد و ستد بین جوامع کوچ­نشین و یک جانشین 10روستا به­روش نمونه­گیری خوشه‌ای……………………………………………………………………………. 71
جدول3-11- جدول توزیع نمونه به­صورت خوشه‌هایی با حجم متغییر…………………………. 71
جدول3-12- جدول توزیع نمونه بهصورت نمونه‌گیری خوشه‌ای یك مرحله‌ای از خوشه­هایی با حجم متغییر……………………………………………………………………………………………… 72
جدول3-13- جدول تعیین برآورد متوسط حقوق كارگران 4 كارگاه سفال­گری……………. 73
جدول 3- 14- جدول فهرست محوطه های شناسایی شده به همراه ویژگی­ها، مختصات و ادوار فرهنگی شان………………………………………………………………………………………………………… 100
جدول 3- 15- جدول فهرست محوطه های شناسایی شده به همراه ویژگی­ها، مختصات و ادوار فرهنگی شان………………………………………………………………………………………………………… 101
جدول4-1-: جدول فراوانی سفال ترانشه­ی ?3…………………………………………………………….. 104
جدول4-2-: جدول محاسبه انواع فراوانی سفال ترانشه­یc3 ……………………………………….. 105
جدول 4-3- جدول فراوانی ابزارهای سنگی محوطه باستانی……………………………………….. 106
جدول 4-4- فاصله روستاهای اطراف تا مرکز شوش……………………………………………………. 107
جدول4-5- جدول فراوانی ضخامت سفال­های ابراهیم­آباد…………………………………………… 110
جدول4-6- جدول فراوانی ضخامت سفال­های ابراهیم­آباد…………………………………………… 111
جدول4-7-جدول فراوانی سفال­های حسین­آباد…………………………………………………………… 112
جدول4-8- جدول فراوانی سفال­های حسین­آباد4………………………………………………………. 113
جدول4-9- جدول فراوانی 34 تکه سفال چشمه­علی………………………………………………….. 114
جدول 4-10- جدول تراکم لایه­های ترانشه­ی E کاوشهای باستانشناسی سال 1380 تپه زاغه……………………………………………………………………………………………………………………………….. 117
جدول4-11- جدول فاصله­ی روستاهای اطراف تا مرکز ابوفنداء و تعداد سفال مشاهده شده از گونه‌ی ابوفنداء…………………………………………………………………………………………………………… 123
جدول4-12- جدول فاصله­ی روستاهای اطراف تا مرکز ابوفنداء و تعداد سفال مشاهده شده از گونه‌ی ابوفنداء…………………………………………………………………………………………………………… 125
جدول 4-13- جدول فراوانی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان نقوش با هویت زاگرسی چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………… 143
جدول4-14-جدول فراوانی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان نقوش با هویت خوزستانی چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………… 144
جدول4-15- جدول فراوانی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان نقوش با هویت بین­النهرینی چشمه­رجب…………………………………………………………………………………………………………………… 145
جدول4-16- جدول گاه­نگاری تطبیقی سفالهای چشمه­رجب……………………………………… 146
جدول4-17- جدول توصیفی سفال کمی و کیفی عناصر نقشی سفال چشمه رجب….. 151
جدول 4-18- جدول توصیف صفات کمی و کیفی شیوه ی بیان  سفال چشمه رجب.. 162
 
فهرست شکل­ها

شماره و عنوان شکل                                                        صفحه

 
شکل3-1: نقشه جغرافیایی استان ایلام………………………………………………………………………………… 96
شکل3-2- نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری و پیمایشی فشرده……………………………………………………………………………………………………………………………….. 97
شکل3-3- نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری تصادفی ساده………………………………………………………………………………………………………………………………….. 98
شکل3-4-نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری سیستماتیک………………………………………………………………………………………………………………………. 98
شکل3-5- نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری با احتمال متغییر……………………………………………………………………………………………………………………………….. 99
شکل3-6- نقشه توپوگرافی منطقه مرکزی آبدانان بررسی شده به روش نمونه­برداری خوشه­ای. 107
شکل4-1- نمودار نقطه­ای تعداد محوطه­های باستانی یافته شده در بررسی منطقه­ای……………. 107
شکل 4-2- نمودار نقطه­ای  فاصله روستاهای اطراف تا مرکز شوش……………………………………… 108
شکل4-3- نمودار هیستوگرام داده­ها و چندبرفراوانی(خطوط شکسته) ………………………………… 115
شکل4-4- فراوانی نسبی درصدی تراکم­ها…………………………………………………………………………. 117
شکل4-5- نمودار چندبر فراوانی……………………………………………………………………………………….. 118
شکل 4-6 – عدم وجود همبستگی خطی…………………………………………………………………………… 120
شکل4-7- نمودار ضریب همبستگی مثبت کامل………………………………………………………………… 120
شکل4-8- نمودار ضریب همبستگی منفی کامل………………………………………………………………… 120
شکل4-9- نمودار ضریب همبستگی منفی…………………………………………………………………………. 121
شکل4-10- نمودار ضریب همبستگی مثبت………………………………………………………………………. 121
شکل4-11- نمودار ضریب همبستگی غیر خطی………………………………………………………………… 121
شکل4-12 نمودار فراوانی دوگانه­ی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان سفال دوره­ی نوسنگی زاگرس مرکزی با سه هویت­های فرهنگی متفاوت…………………………………………………………………………… 147
شکل 4-13فراوانی دوگانه­ی عنصر نقشی و شیوه­ی بیان سفال دوره­ی مس و سنگ زاگرس مرکزی با سه هویت­های فرهنگی متفاوت………………………………………………………………………………………. 147
شکل4-14- موقعیت تپه چشمه رجب نسبت به سدسیمره…………………………………………………. 167
شکل4-15- نمایی از تپه چشمه رجب، دید از غرب…………………………………………………………… 168

موضوعات: بدون موضوع  لینک ثابت
[سه شنبه 1399-07-01] [ 05:15:00 ق.ظ ]




3-1-1- شناسایی نانوساختارهای آلومینیوم فسفات.. 59
3-1-2- شناسایی نانوساختارهای کلسیم فسفات.. 64
3-2- شناسایی نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از آلکیل و آریل فسفات­ها 68
3-2-1- شناسایی نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 68
3-2-2- شناسایی نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری بوتیل فسفات.. 76
3-2-3- شناسایی نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تریس(2‐اتیل­هگزیل)فسفات.. 77
3-2-4- شناسایی نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری فنیل فسفات.. 79
3-3- شناسایی نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از آلکیل و آریل فسفات­ها 80
3-3-1- شناسایی نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 80
3-3-2- شناسایی نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری بوتیل فسفات.. 84
3-3-3- شناسایی نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تریس(2‐اتیل­هگزیل)فسفات.. 86
3-4- نتیجه­گیری.. 88
مراجع. 89

فهرست شکل­ها
شکل 1-1- مقایسه روش بالا به پایین و پایین به بالا. 8
شکل 1-2- شبكه بلوری هیدروكسی آپاتیت كه بر قاعده منشور آن تصویر شده است.. 21
شکل 1-3- ساختار شبیه سازی شده هیدروكسی آپاتیت در طول جهت [٠٠٠١][31]. 22
شکل 1-4- ساختار آپاتیت و فلوروآپاتیت.. 23
شکل 1-5- ساختار کریستالی α و β- کلسیم پیروفسفات.. 26
شکل 1-6- تصویرSEM کلسیم پیروفسفات تترا هیدرات.. 29
شکل 1-7- تصویرSEM کلسیم فسفات­های آپاتیتی.. 29
شکل 1-8- تصویر SEM نانو­ذرات کلسیم فسفات.. 30
شکل 1-9- تصویرSEM نانو کامپوزیت­های دو­فازی کلسیم فسفات.. 30
شکل 1-10- تصویر TEM ترکیبات کلسیم فسفات.. 31
شکل 1-11- تصویر SEM نانو­ساختارهای کلسیم فسفات.. 31
شکل 1-12- تصاویر SEM بیوسرامیک­های کلسیم فسفات.. 32
شکل 1-13- تصویر SEM نانوذرات تری کلسیم فسفات.. 33
شکل 1-14- تصویر SEM نانوذرات هیدروکسی آپاتیت.. 33
شکل 1-15- ساختار آلومینوم فسفات­های مختلف.. 35
شکل 1-16- الگوی XRD زئولیت AlPO4-5. 35
شکل 1-17- کانال عمودی AlPO4-5 مشاهده شده درطول جهت [٠٠١]. 36
شکل1-18- AlPO4-5 مشاهده شده در طول جهت [٠٠١]. 36
شکل 1-19- تصویر SEM نانوکریستال­های آلومینیوم فسفات.. 39
شکل 1-20- تصویر SEM کریستال­های هگزاگونال آلومینیوم فسفات.. 40
شکل 1-21- تصاویر SEM نمونه­های تهیه شده در pH برابر با 9. 41
شکل 1-22- تصویر SEM از AlPO4-5. 41
شکل 2-1- الگوی XRD نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 46
شکل 2-2- تصویر SEM نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 47
شکل 2-3- طیف FT-IR نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 47
شکل 2-4- الگوی XRD نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 48
شکل 2-5- تصویر SEM نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 48
شکل 2-6- طیف FT-IR نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 49
شکل 2-7- الگوی XRD نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 50
شکل 2-8- تصویر SEM نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 50
شکل 2-9- طیف FT-IR نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 50
شکل 2-10-طیف EDX نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 51
شکل 2-11- تصویر SEM نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری بوتیل فسفات.. 52
شکل 2-12- الگوی XRD نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تریس­(2‐اتیل­هگزیل)­فسفات.. 53
شکل 2-13- تصویر SEM نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تریس­(2‐اتیل­هگزیل)­فسفات.. 53
شکل 2-14- الگوی XRD نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 54
شکل 2-15- تصویر SEM نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 55
شکل 2-16- طیف FT-IR نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 55
شکل 2-17-طیف EDX نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 55
شکل 2-18- تصویر SEM نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری بوتیل فسفات.. 56
شکل 2-19- الگوی XRD نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تریس­(2‐اتیل­هگزیل)­فسفات.. 57
شکل 2-20- تصویر SEM نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تریس­(2‐اتیل­هگزیل)­فسفات.. 57

 

شکل 3-1- الگوی XRD آلومینوم فسفات آمورف.. 59
شکل 3-2- الگوی XRD آلومینوم فسفات آمورف پس از کلسینه شدن در دمای 600 درجه. 60
شکل 3-3- الگوی XRD نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 61
شکل 3-4- تصویر SEM نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 63
شکل 3-5- طیف FT-IR نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 64
شکل 3-6- الگوی XRD نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 65
شکل 3-7- تصاویر SEM نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 67
شکل 3-8- طیف FT-IR نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از فسفر تری کلرید. 68
شکل 3-9- الگوی XRD کلسیم فسفات آمورف.. 69
شکل 3-10- تصویر SEM کلسیم فسفات آمورف.. 70
شکل 3-11- الگوی EDX کلسیم فسفات آمورف.. 71
شکل 3-12- الگوی XRD نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 72
شکل 3-13- تصاویر SEM نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات در مقیاس­های 300 نانومتر و 1 میکرومتر. 74
شکل 3-14- طیف FT-IR نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 75
شکل 3-15-طیف EDX نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 76
شکل 3-16- تصویر SEM میکروساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری بوتیل فسفات.. 77
شکل 3-17- الگوی XRD نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تریس­(2‐اتیل­هگزیل)­فسفات.. 78
شکل 3-18- تصویر SEM نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تریس­(2‐اتیل­هگزیل)­فسفات.. 79
شکل 3-19- الگوی XRD نانوساختارهای آلومینوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 81
شکل 3-20- تصویر SEM نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 82
شکل 3-21- طیف FT-IR نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 83
شکل 3-22-طیف EDX نانوساختارهای آلومینوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 84
شکل 3-23- تصویر SEM نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری بوتیل فسفات.. 85
شکل 3-24- الگوی XRD نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تریس­(2‐اتیل­هگزیل)­فسفات.. 86
شکل 3-25- تصویر SEM نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تریس­(2‐اتیل­هگزیل)­فسفات.. 87

فهرست جدول­ها
جدول1-1- خواص فیزیکی نمک­های مختلف کلسیم فسفات[20،23]. 14
جدول 1-2- پارامترهای ساختار کریستالی α-,β- Ca2P2O7 26
جدول 1-3- مثال­هایی از ترکیبات حفره­دار آلومینوم فسفات.. 37
جدول 2-1- مواد شیمیایی مصرفی.. 44
جدول 3-1- پارامترهای شبکه کریستالی ترکیب آلومینیوم فسفات در سه ساختار ارتورومبیک، آنورتیک و هگزاگونال. 62
جدول 3-2- پارامترهای شبکه کریستالی ترکیب  تتراگونال کلسیم فسفات.. 66
جدول 3-3- داده­های طیفی حاصل از آنالیز EDX کلسیم فسفات آمورف.. 71
جدول 3-4- پارامترهای شبکه کریستالی ترکیب ارتورومبیک کلسیم فسفات.. 73
جدول 3-5- داده­های طیفی حاصل از آنالیز EDX نانوساختارهای کلسیم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 76
جدول 3-6- پارامترهای شبکه کریستالی ترکیب ارتورومبیک آلومینیوم فسفات.. 80
جدول 3-7- داده­های طیفی حاصل از آنالیز EDX نانوساختارهای آلومینیوم فسفات سنتز شده از تری متیل فسفات.. 84

اختصارات
(α/β-) TCP – (Alpha/Beta-) Tricalcium Phosphate
ACP – Amorphous Calcium Phosohate
BCP – Bisphasic Calcium Phosphate
CA – Carbonated Apatite
CDHA – Calcium-deficient Hydroxyapatite
DCP – Dicalcium Phosphate
DCPA – Dicalcium Phosphate Anhydrate
DCPD – Dicalcium Phosphate Dehydrate (Brushite)
EDS – Energy Dispersive System
FTIR – Fourier Transform Infrared Spectroscopy
HA – Hydroxyapatite
MCPA – Monocalcium Phosphate Anhydrous
MCPM – Monocalcium Phosphate Monohydrate
OCP – Octacalcium Phosphate
SEM – Scanning Electron Microscopy
TTCP – Tetracalcium Phosphate
XRD – X-ray Diffraction

1- مقدمه

این مطلب را هم بخوانید :

 

 

1-1- نانو فناوری

نانو فناوری دانش و فنی است که اخیراً توجه زیادی را به خود معطوف کرده است. این فناوری که یک رویکرد جدید در تمامی رشته­هاست، توانایی تولید مواد، ابزار و سیستم­های نوین را با دست­کاری در سطوح اتمی و مولکولی دارد. امروزه حوزه­ی کاربردی این فناوری به تمامی علوم کشیده شده و محبوبیت بین­رشته­ای یافته است؛ به طوری که گستره­ی کاربردی این فناوری در علوم پزشکی، فناوری زیستی، مواد، فیزیک، مکانیک، برق، الکترونیک و شیمی به حدی است که می­توان از آن به عنوان یکی از انقلاب­های بزرگ علمی دنیا نام برد. این فناوری، روشی نو برای حل مشکلات و پاسخگویی به بسیاری از سوالات مطرح در علوم مختلف ارائه می­کند که تا کنون، بشر موفق به رفع و یا پاسخ دادن به آن­ها نشده است.
رفتار­های جدیدی که در مقیاس نانو مشاهده می‌­گردند، لزوماً بر­اساس رفتار­های مشاهده شده در ابعاد بزرگ­‌تر قابل پیش­‌بینی نیستند. تغییرات مهم رفتاری که عمدتاً ناشی از اثرات کوانتومی کاهش ابعاد هستند، به ‌علت نزدیکی و قابل مقایسه بودن اندازه­ی ذرات یا ریزساختار­ها، با مقیاس طولی میانگین پدیده­‌های فیزیکی و شیمیایی، رخ می­‌دهد. خصوصیات موجی­شکل الکترون­‌ها (مکانیک کوانتومی) در درون مواد و اتم­ها، توسط تغییرات مواد در مقیاس نانو­متری تحت­‌تأثیر قرار می­‌گیرد. با ایجاد ساختار­های نانو­متری، کنترل خصوصیات اساسی مواد، مانند دمای ذوب، رفتار مغناطیسی، ظرفیت شارژ و حتی رنگ آن­ها بدون تغییر ترکیب شیمیایی مواد، ممکن خواهد بود[1].

1-2- تاریخچه­ی نانو فناوری

استفاده از نانوفناوری توسط انسان، برخلاف تصور عمومی، دارای سابقه­ی تاریخی طولانی می­باشد. در این رابطه شواهدی مبنی بر نانوساختاری بودن رنگ آبی به کار برده شده توسط قوم مایا، وجود دارد. پس از آن رومی­ها از این مواد در ساخت جام­هایی با رنگ­های زنده استفاده کردند، به این صورت که آن­ها از ذرات طلا برای رنگ آمیزی این جام­ها بهره می­گرفتند. نمونه­ای از این جام­ها که برای اولین بار کشف شد، جام لیکورگوس[1] می­باشد؛ که متعلق به قرن چهارم قبل از میلاد بوده و دارای ذرات نانومتری طلا و نقره است که در هنگام قرار گرفتن در نورهای مختلف رنگ­های گوناگونی را از خود نشان می­دهد. بعدها در قرون وسطی از این روش برای ساخت شیشه کلیساها استفاده می­کردند.
تحقیقات اولیه بر روی نانوذرات به سال ۱۸۳۱ برمی­گردد، وقتی که مایکل فارادی[2] روی کلوئید قرمزرنگ طلا کار می­کرد و اعلام کرد که رنگ کلوئید مزبور، به اندزه ذرات فلزی بستگی دارد. شاید بتوان بزرگترین تحول در تاریخ نانوفناوری را سخنرانی فیزیکدان بزرگ، ریچارد فاینمن[3]، درکنفرانس انجمن فیزیک آمریکا در سال ۱۹۵۹ دانست. در این کنفرانس، وی با ارائه مقاله­ای به نام “در آن پایین فضاهای خالی زیادی وجود دارد”[4]؛ درباره دستکاری مواد در ابعاد اتمی صحبت نمود. این مقاله امروزه به عنوان سرلوحه­ی انجمن نانوفناوری درآمده است. کمی بعد از آن در سال ۱۹۷۴ ناریو تانیگوچی[5]، یک محقق در دانشگاه توکیوی ژاپن، هنگام کار تحقیقاتی بر روی مواد در ابعاد نانومتری، از عبارت نانوفناوری استفاده کرد. امروزه مهندسی نانو به سرعت در حال گسترش است و امکان اداره­ی قابلیت­های مکانیکی کاتالیزوری، الکتریکی، مغناطیسی، نوری و الکترونیکی را فراهم می­کند[2].

1-3- اهمیت نانو تکنولوژی

شاید این ﺳﺆال در ذهن پدید آید که چه چیزی در مقیاس نانو­متری وجود دارد که یک تکنولوژی بر پایه آن بنا نهاده­شده­است. آن­چه باعث ظهور نانو­تکنولوژی شده، نسبت سطح به حجم بالای نانو­مواد است. این موضوع یکی از مهم­ترین خصوصیات مواد تولید شده در مقیاس نانو می­باشد. در مقیاس نانو، اشیاء شروع به تغییر رفتار می­کنند و رفتار سطوح بر رفتار توده­ای ماده غلبه می­کند. در این مقیاس برخی روابط فیزیکی که برای مواد معمولی کاربرد دارند، نقض می­شوند؛ برای مثال، یک سیم یا اجزای یک مدار در مقیاس نانو لزوماً از قانون اهم پیروی نمی­کنند. قانون اهم، به جریان، ولتاژ و مقاومت بستگی دارد، اما در مقیاس نانو وقتی عرض سیم فقط به اندازه یک یا چند اتم باشد، الکترون­ها لزوماً باید در صف و به ترتیب و یک به یک از سیم رد شوند، بنابراین ممکن است قانون اهم در این مقیاس تا حدودی نقض شود. در حقیقت در این مقیاس، قوانین فیزیک کوانتوم وارد صحنه می­شوند و امکان کنترل خواص ذاتی ماده بدون تغییر در ترکیب شیمیایی ماده وجود خواهد داشت[3].

1-4- نانو­مواد

نانو­مواد دروازه­ی ورود به دنیای نانو، و اولین گام برای رسیدن به اهداف بعدی نانو­تكنولوژی می­باشند و بدون توسعه­ی مواد جدید نانو­متری، ورود به عرصه­ی نانو­تكنولوژی غیرممكن خواهد بود. طبق یك تعریف، نانو­مواد، موادی هستند كه حداقل یكی از ابعاد آن­ها كوچك­تر از ١٠٠ نانومتر باشد.. در حالت کلی بنابر دلایل زیر خواص نانو­مواد به ابعاد­شان وابسته اند:

  • نسبت سطح به حجم بالا
موضوعات: بدون موضوع  لینک ثابت
 [ 05:14:00 ق.ظ ]




فهرست مطالب
 
 





 

            عنوان صفحه
          فهرست مطالب…………………………………………………………………………………………………………………………….هشت
فصل اول:  مقدمه و بررسی منابع. 2
1-1   کلیات… 2
1-2   مقدمه. 3
1-3   انتشار جغرافیایی و اهمیت اقتصادی رازیانه. 4
1-4   گیاه‌شناسی رازیانه. 5
1-4-1      معرفی تیره چتریان. 5
1-4-2      معرفی جنس رازیانه. 5
1-4-3      معرفی گونه­های رازیانه. 5
1-5   ریخت شناسی (مورفولوژی) 6
1-6   فنولوژی   6
1-7   مصارف دارویی.. 7
1-8   نیازهای اکولوژیکی گیاه رازیانه. 8
1-9   نیازهای زراعی   8
1-10 مواد و عناصر غذایی مورد نیاز. 9
1-11 ترکیبات شیمیایی.. 9
1-11-1    اسانس­ها 9
1-12 ترکیبات فنولیک……….. 10
1-13 استخراج ترکیبات فنولیک     11
1-13-1    استخراج با حلال. 11
1-13-2    استخراج توسط امواج اولتراسونیک……………. 11
1-13-3    استخراج با کلونجر. 12
1-14 آنتی­اکسیدانها و اهمیت آنها 12
1-15 طبقه بندی آنتی اکسیدان ها 13
1-16 خودناسازگاری.. 13
1-17 خویش­آمیزی.. 14
1-18 اهداف خویش­آمیزی.. 14
1-19 ژنتیک پسروی خویش­آمیزی.. 14





هشت

1-20 تنوع ژنتیکی.. 14





 





 

1-21 اهمیت بررسی تنوع ژنتیكی.. 15
1-22 روش‌های بررسی تنوع ژنتیکی.. 15
1-22-1    نشانگر ژنتیکی.. 15
1-22-2    نشانگرهای مورفولوژیک…. 16
1-22-3    نشانگرهای آناتومیک…. 16
1-22-4    نشانگرهای بیوشیمیایی.. 16
1-22-5    نشانگرهای مولکولی.. 17
1-23 تقسیم­بندی نشانگرهای مولکولی.. 17
1-23-1    نشانگرهای اختصاصی.. 17

 

1-23-2    نشانگرهای تصادفی.. 17
1-24 نشانگر ISSR.. 17
1-25 كاربردهای نشانگر ISSR.. 18
1-25-1    مطالعات تنوع ژنتیكی.. 18
1-25-2    نقشه­یابی ژنتیكی.. 18
1-25-3    نشانمند كردن ژن و انتخاب به كمك نشانگر. 18
1-25-4    مشخص ساختن فراوانی توالی‌های ریزماهواره 18
1-25-5    مطالعات جمعیت‌های طبیعی و تمایز گونه‌ها 18
1-26 روش های تجزیه و تحلیل.. 18
1-26-1    تجزیه خوشه­ای.. 19
1-26-2    تجزیة به مؤلفه‌های متعادل. 19
1-27 مطالعات ژنتیک جمعیت… 19
1-28 مطالعات انجام شده در زمینه خویش­آمیزی.. 19
1-29 مطالعات انجام شده روی رازیانه. 20
1-30 اهداف این پژوهش…. 21
1-31 جنبه­های جدید بودن طرح.. 21
فصل دوم:  مواد و روش­ها……… 22
2-1   شمای کلی پژوهش…. 22
2-2   موقعیت و ویژگی­های مکان آزمایش…. 22
2-3   مواد گیاهی   22
2-4   نحوه اجرای این پژوهش…. 25
2-5   بررسی تأثیر خویش­آمیزی بر روی صفات… 25
2-6   صفات آناتومی مورد بررسی و نحوه اندازه­گیری آنها 25





نه

2-7   صفات مورفولوژی مورد بررسی و نحوه اندازه­گیری آنها 28
2-8   اندازه­گیری درصد اسانس و اجزای آن. 30
2-8-1      محاسبه درصد اسانس…. 30
2-8-2      تجزیه مواد مؤثره اسانس (اجزای اسانس) 30
2-9   اندازه­گیری فعالیت آنتی­اکسیدانی.. 31
2-9-1      تهیه و عصاره­گیری گیاه 31
2-9-2      تعیین ترکیبات فنولی.. 31
2-9-3      بررسی خاصیت آنتی­رادیکالی به روش DPPH   31
2-9-4      ارزیابی فعالیت آنتی­اکسیدانی به روش بی­رنگ شدن بتاکاروتن.. 32
2-9-5      بررسی قدرت احیاءکنندگی آهن.. 32
2-9-6      اندازه­گیری محتوی تام فلاونوئید عصاره‌ها 32
2-10 بررسی تنوع ژنتیکی بین لاین­های خودگرده افشان و آزاد گرده افشان گیاه رازیانه………………….. 32
2-10-1    استخراج DNA ژنومی از نمونه‌های گیاهی.. 32
2-11 اندازه‌گیری كیفیت و کمیت DNA.. 33
2-12 اندازه‌گیری غلظت DNA توسط اسپكتروفتومتری.. 33
2-13 اندازه‌گیری غلظت DNA توسط ژل آگارز. 34
2-14 تکنیک ISSR.. 35
2-15 تجزیه و تحلیل‌های آماری.. 37
2-16 تجزیه و تحلیل داده­های آناتومیک، مورفولوژیک و فیتوشیمیایی…………… 37
فصل سوم:  نتایج و بحث………. 40
3-1   مقایسه میانگین صفات مورد مطالعه در بخش آناتومیک ساقه. 41
3-2   تشریح ساقه در توده­های آزاد گرده افشان. 41
3-3   تشریح ساقه در توده­های خودگرده افشان. 42
3-4   تجزیه واریانس آناتومیک دمبرگ…. 51
3-5   مقایسه میانگین صفات آناتومیک دمبرگ…. 51
3-6   تشریح دمبرگ در توده­های آزاد گرده افشان. 51
3-7   تشریح دمبرگ در توده­های خودگرده افشان.. 52
3-8   تجزیه واریانس آناتومیک بذر. 61
3-9   مقایسه میانگین صفات مورد مطالعه در بخش آناتومیک بذر. 61

این مطلب را هم بخوانید :

 

3-9-1      طول بذر. 61
3-9-2      عرض بذر. 61
3-9-3      نسبت طول به عرض بذر. 61
3-9-4      ضخامت اپیکارپ… 61





ده

3-9-5      تعداد لایه اپیکارپ… 62





 





 

3-9-6      حاشیه سطح دیواره سلولی آنتی­کلینال. 62
3-9-7      تعداد لایه دیواره سلولی پری­کلینال. 62
3-9-8      ضخامت کوتیکول. 62
3-9-9      تعداد لایه کوتیکول. 63
3-9-10    ضخامت پارانشیم مزوکارپ… 63
3-9-11    تعداد لایه پارانشیم مزوکارپ… 63
3-9-12    تعداد دستجات آوندی مزوکارپ… 63
3-9-13    اندازه دستجات آوندی مزوکارپ… 63
3-9-14    تعداد کانال ترشحی.. 64
3-9-15    تعداد لایه پوشش بذر. 64
3-9-16    تعداد لایه اندوکارپ… 64
3-9-17    تعداد لایه آندوسپرم. 64
3-10 مقایسه میانگین نتایج حاصل از پسروی خویش­آمیزی بر روی صفات آناتومی ساقه. 70
3-11 مقایسه میانگین نتایج حاصل از پسروی خویش­آمیزی بر روی صفات آناتومی دمبرگ…. 74
3-12 مقایسه میانگین نتایج حاصل از پسروی خویش­آمیزی بر روی صفات آناتومی بذر. 78
3-13 تجزیه خوشه­ای   81
3-14 تجزیه به عامل­ها 84
3-14-1    تجزیه به عامل­های صفات آناتومی مرتبط با ساقه. 84
3-14-2    تجزیه به عامل­های صفات آناتومی مرتبط با دمبرگ…. 88
3-14-3    تجزیه به عامل­های صفات آناتومی مرتبط با بذر. 93
3-15 ارزیابی صفات مورفولوژی در توده­های آزاد گرده افشان و خودگرده افشان. 104
3-16 آماره­های توصیفی، برآورد ضرایب تغییرات فنوتیپی، ژنوتیپی و وراثت پذیری عمومی.. 104
3-17 تجزیه واریانس صفات مورفولوژیک     107
3-17-1    درصد سبز شدن. 107
3-17-2    ارتفاع. 107
3-17-3    تعداد انشعاب فرعی.. 107
3-17-4    قطر گل­آذین.. 108
3-17-5    قطر تاج­پوش… 108
3-17-6    وزن تر بوته. 108
3-17-7    وزن خشک بوته. 108
3-17-8    نسبت قطر تاج پوش به ارتفاع. 109
3-17-9    نسبت ارتفاع به تعداد انشعاب فرعی.. 109





یازده

3-17-10  تعداد روز تا 50 درصد سبز شدن. 109
3-17-11  تعداد روز تا 50 درصد گل‌دهی.. 110
3-17-12  وزن هزار دانه. 110
3-17-13  تعداد بذر در چتر. 110
3-17-14  عملکرد دانه در بوته. 110
3-17-15  شاخص خودسازگاری.. 111
3-18 مقایسه میانگین نتایج حاصل از پسروی خویش­آمیزی بر روی صفات مورفولوژی.. 116
3-19 گروه­بندی (تجزیه خوشه­ای) 120
3-20 تجزیه واریانس صفات فیتوشیمیایی.. 126
3-20-1    درصد اسانس…. 126
3-20-2    عملکرد عصاره 126
3-20-3    فنول تام. 127
3-20-4    فلاونوئید تام. 127
3-20-5    آنتی­اکسیدان  (IC50) 127
3-21 مقایسه میانگین نتایج حاصل از پسروی خویش­آمیزی بر روی صفات فیتوشیمیایی.. 130
3-22 ترکیبات اصلی اسانس…. 132
3-23 همبستگی بین ترکیبات و عملکرد اسانس در رازیانه. 136
3-24 تیپ­های شیمیایی توده­های رازیانه بر اساس ترکیبات اصلی اسانس…. 138
3-25 تجزیه عامل­های ترکیبات اصلی اسانس بذر. 139
3-26 همبستگی صفات آناتومیک، مورفولوژیک و فیتوشیمیایی……………………………………………………………. 140
3-27 ارزیابی فعالیت آنتی­اکسیدانی توده­ها 143
3-28 روش به دام­اندازی رادیکال 1و1- دی­فنیل-2-پیکریل­هیدرازیل.. 143
3-29 آزمون قدرت احیاکنندگی.. 143
3-30 روش بی­رنگ شدن بتاکاروتن.. 144
3-31 همبستگی بین ترکیبات فنولیک و سه مدل سیستم سنجش ظرفیت آنتی­اکسیدانی 148
3-32 مطالعات فنولوژی.. 149
3-33 بررسی همبستگی بین پارامترهای اندازه­گیری شده در مراحل مختلف نمونه­برداری گیاه 152
3-34 بررسی تنوع بین توده­های خودگرده افشان و آزاد گرده افشان رازیانه با استفاده از نشانگرISSR   156
3-34-1    استخراج DNA ژنومی.. 156
3-35 الگوی نواری آغازگرها در توده­های خودگرده افشان. 158
3-36 تجزیه خوشه­ای……. 163
3-37 ضریب همبستگی کوفنتیک     163
3-38 ترسیم نمودارخوشه­ای.. 163





دوازده

3-39 تجزیه به مؤلفه­های اصلی تعدیل شده (PCoA) 167





 





 

3-40 ساختار ژنتیکی   169
3-41 مقایسه نمودار خوشه­ای توده­ها بر اساس داده­های حاصل از نشانگر ISSR، صفات مورفولوژیک و آناتومی   171
فصل چهارم:  نتیجه­گیری و پیشنهادها 174
4-1   نتیجه­گیری کلی.. 174
4-2   مطالعات آناتومیک…. 175
4-3   مطالعات مورفولوژیک     176
4-4   مطالعات فیتوشیمیایی(اسانس) 177
4-5   بررسی ترکیبات فنولیک، فلاونوئید و فعالیت آنتی­اکسیدانی.. 178
4-6   مطالعات فنولوژی.. 179
4-7   نتایج مقایسه­ای   179
4-8   مطالعه مولکولی.. 180
4-9   پیشنهادها 181





       
   


سیزده
 
 




سیزده

فهرست جداول





 

عنوان                                                                                                                                                 صفحه
جدول 2-1: معرفی خصوصیات زمین مورد کشت.. 22
جدول 2-2: مشخصات 23 توده رازیانه…………………………………………………………………………………………………………………..26
جدول 2-3: صفات آناتومی مرتبط با ساقه و دمبرگ مورد بررسی……………………………………………………………………………….28
جدول 2-4: صفات آناتومی مرتبط با بذر مورد بررسی. 27
جدول2-5: توالی آغازگرهای ISSR مورد استفاده در بررسی تنوع ژنتیکی توده های رازیانه 35
جدول 2-6 : اجزاء واکنش PCR  و مقدار هر یك از آنها برای تهیه محلول پایه 36
جدول 2-7: برنامه PCR برای تکثیر DNA ژنومی با نشانگر ISSR.. 36
جدول 2-8: امید ریاضی مربوط به منابع تغییرات طرح آزمایشی انجام شده در این مطالعه 37
جدول3- 1: تجزیه واریانس صفات آناتومیک ساقه برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی. 70
جدول3- 2: ادامه تجزیه واریانس صفات آناتومیک ساقه برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی  71
جدول3- 3:  ادامه تجزیه واریانس صفات آناتومیک ساقه برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی  72
جدول3- 4: مقایسه میانگین صفات آناتومی ساقه توده­های مورد مطالعه رازیانه 73
جدول3- 5: ادامه مقایسه میانگین صفات آناتومی ساقه توده­های مورد مطالعه رازیانه 74
جدول3- 6: ادامه مقایسه میانگین صفات آناتومی ساقه توده­های مورد مطالعه رازیانه 75
ادامه جدول3-7: مقایسه میانگین صفات آناتومی ساقه توده­های مورد مطالعه رازیانه 76
جدول3-8: تجزیه واریانس صفات آناتومیک دمبرگ برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی  54
جدول3-9: ادامه تجزیه واریانس صفات آناتومیک دمبرگ برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی  55
جدول3-10: ادامه تجزیه واریانس صفات آناتومیک دمبرگ برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی  56
جدول3-11: مقایسه میانگین صفات آناتومی دمبرگ توده­های مورد مطالعه رازیانه 57
جدول3-12: مقایسه میانگین صفات آناتومی دمبرگ توده­های مورد مطالعه رازیانه 58
جدول3-13: مقایسه میانگین صفات آناتومی دمبرگ توده­های مورد مطالعه رازیانه 59
جدول3-14: مقایسه میانگین صفات آناتومی دمبرگ توده­های مورد مطالعه رازیانه 60
جدول3-15: تجزیه واریانس صفات آناتومیک بذر برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی. 65
جدول3-16: ادامه تجزیه واریانس صفات آناتومیک بذر برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی  66





چهارده

جدول3-17: مقایسه میانگین صفات آناتومی بذر توده­های مورد مطالعه رازیانه 67
جدول3-18: ادامه مقایسه میانگین صفات آناتومی بذر توده­های مورد مطالعه رازیانه 69





 





 

جدول3-19: ادامه مقایسه میانگین صفات آناتومی بذر توده­های مورد مطالعه رازیانه 70





 

جدول 3-20: نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات آناتومیک  ساقه 71
جدول3-21: ادامه نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات آناتومیک ساقه 72
جدول3-22: ادامه نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات آناتومیک ساقه 73
جدول3-23: نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات آناتومیک دمبرگ    75
جدول3-24: ادامه نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات آناتومیک دمبرگ    76
جدول3-25: ادامه نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات آناتومیک دمبرگ    77
جدول3-26: نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات آناتومیک بذر 79
جدول3-27: ادامه نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات آناتومیک بذر 80
جدول3-28: تجزیه عامل‌ها صفات آناتومی مرتبط با ساقه در توده­های آزاد گرده افشان رازیانه 86
جدول3-29: تجزیه عامل‌ها صفات آناتومی مرتبط با ساقه در توده­های خودگرده افشان رازیانه 87
جدول3-30: تجزیه عامل‌ها صفات آناتومی مرتبط با دمبرگ در توده­های آزاد گرده افشان رازیانه 90
جدول3-31: تجزیه عامل‌ها صفات آناتومی مرتبط با دمبرگ در توده­های خودگرده افشان رازیانه 91
ادامه جدول3-31: تجزیه عامل‌ها صفات آناتومی مرتبط با دمبرگ در توده­های خودگرده افشان رازیانه 92
جدول3-32: تجزیه عامل‌ها صفات آناتومی مرتبط با بذر در توده­های آزاد گرده افشان. 94
جدول3-33: تجزیه عامل‌ها صفات آناتومی مرتبط با بذر در توده­های خودگرده افشان. 95
جدول3-34: آماره­های توصیفی صفات موفولوژیک اندازه­گیری شده توده­های آزاد گرده افشان و خودگرده افشان رازیانه 106
جدول3-35: ادامه آماره­های توصیفی صفات موفولوژیک توده­های آزاد گرده افشان و خودگرده افشان رازیانه 106
جدول3-36: تجزیه واریانس صفات مورفولوژیک برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی رازیانه 112
جدول3-37: ادامه تجزیه واریانس صفات مورفولوژیک برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی رازیانه 112
جدول3-38: مقایسه میانگین صفات مورفولوژی در توده­های آزاد گرده افشان و خودگرده افشان رازیانه 113
جدول3-39: ادامه مقایسه میانگین صفات مورفولوژی در توده­های آزاد گرده افشان و خودگرده افشان رازیانه 114
جدول3-40: ادامه مقایسه میانگین صفات مورفولوژی در توده­های آزاد گرده افشان و خودگرده افشان رازیانه 115
جدول 3-41: نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات مورفولوژیک    155
جدول3-42: ادامه نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات مورفولوژیک    156





پانزده

جدول3-43: تجزیه عامل‌های صفات مورفولوژی در توده­های آزاد گرده افشان رازیانه 125
جدول3-44: تجزیه عامل‌های صفات مورفولوژی در توده­های خودگرده افشان رازیانه 124
جدول3-45: تجزیه واریانس صفات فیتوشیمیایی برای دو حالت آزاد گرده افشانی و خودگرده افشانی در رازیانه 128
جدول3-46: مقایسه میانگین صفات فیتوشیمیایی در توده­های آزاد گرده افشان و خودگرده افشان رازیانه 129
جدول3-47: نتایج حاصل از برآورد میزان پسروی خویش­آمیزی در توده­های رازیانه برای صفات فیتوشیمیایی  131
جدول3-48: ترکیبات اصلی اسانس بذر رازیانه با GC/MS. 133
ادامه جدول3-48: ترکیبات اصلی اسانس بذر رازیانه با GC/MS. 134
جدول3-49: همبستگی ترکیبات اصلی اسانس 23 نمونه شیمیایی رازیانه 137
جدول3-50: تجزیه عامل­های ترکیبات اصلی اسانس بذر 139
جدول3-51: همبستگی صفات مورفولوژیک، فیتوشیمیایی و آناتومیک 23 نمونه شیمیایی رازیانه حالت آزاد گرده افشانی  141
جدول3-52: همبستگی صفات مورفولوژیک، فیتوشیمیایی و آناتومیک 23 نمونه شیمیایی رازیانه حالت خودگرده افشانی  142
جدول3-53: همبستگی بین پارامترهای مختلف اندازه­گیری شده در مراحل مختلف نمونه برداری گیاه رازیانه 152
جدول 3-54: اطلاعات مربوط به نشانگرهای حاصل از تجزیه ISSR در توده­های آزاد گرده افشان رازیانه 157
جدول 3-56: اطلاعات نشانگرهای مورد مطالعه در ارزیابی تنوع ژنتیکی میان توده­های آزاد گرده افشان رازیانه 160
جدول 3-57: اطلاعات نشانگرهای مورد مطالعه در ارزیابی تنوع ژنتیکی میان توده­های خودگرده افشان رازیانه 161
جدول3-58: تجزیه واریانس مولکولی در 23 توده آزاد گرده افشان رازیانه مفروض در دو گروه کلی. 170
جدول 3-59: اطلاعات مربوط به مکان­های چند شکل، هتروزیگوسیتی موردانتظار در توده­های آزاد گرده افشان رازیانه 170
جدول3-60: تجزیه واریانس مولکولی در 23 توده خودگرده افشان رازیانه مفروض در دو گروه کلی. 171
جدول 3-61: اطلاعات مربوط به مکان­های چند شکل، هتروزیگوسیتی موردانتظار در توده­های خود گرده افشان رازیانه 171
فصل چهارم:  نتیجه­گیری و پیشنهادها 174





       
 


شانزده
 
   




شانزده

فهرست اشکال





 





 





 

     عنوان         صفحه
شکل3-1 ساختمان کانال ترشحی در دمبرگ رازیانه…………………………………………………………………………………………………55
شکل3-2: نتایج گروه­بندی توده­های رازیانه بر اساس صفات آناتومی  الف) آزاد گرده افشانی و ب) خود گرده افشانی  83
شکل3-3: نتایج گروه­بندی توده­های رازیانه بر اساس صفات مورفولوژی  الف) آزاد گرده افشانی و ب) خود گرده افشانی 121
شکل 3-4: شمای کلی از توده­های الف) دیررس و پابلند ب) زودرس و پاکوتاه 125
شکل3-5: الف) نمونه کروماتوگرام  و ب) نمونه اسپکتروم بدست­آمده از آنالیز ترکیبات اصلی اسانس بذر رازیانه 135
شکل3-6: نمودار خوشه­ای 23 توده رازیانه مورد مطالعه بر اساس ترکیبات اصلی اسانس… 138
شکل3-7: تغییرات درصد بازدارندگی رادیکال آزاد DPPH توسط عصاره توده­های مختلف آزاد گرده افشان رازیانه 145
شکل3-8: تغییرات درصد بازدارندگی رادیکال آزاد DPPH توسط عصاره توده­های مختلف خود گرده افشان رازیانه 145
شکل3-9: مقایسه قدرت احیاءکنندگی آهن توسط عصاره توده­های مختلف رازیانه آزاد گرده افشان. 146
شکل3-10: مقایسه قدرت احیاءکنندگی آهن توسط عصاره توده­های مختلف رازیانه خودگرده افشان. 146
شکل3-11: مقایسه قدرت آنتی­اکسیدانی عصاره توده های مختلف رازیانه آزاد گرده افشان به روش بتاکاروتن  147
شکل3-12: مقایسه قدرت آنتی­اکسیدانی عصاره توده های مختلف رازیانه خودگرده افشان به روش بتاکاروتن  147
شکل3-13: (الف ، ب و ج) همبستگی فنول تام و سه مدل سیستم سنجش ظرفیت آنتی­اکسیدانی. 148
شکل3-14(الف-ی): محتوای برخی آنتی­اکسیدان­های غیرآنزیمی گیاه رازیانه در مراحل مختلف نمونه­برداری  151
شکل3-15: تغییرات درصد بازدارندگی رادیکال آزاد DPPH در طی مراحل فنولوژی رازیانه 153
شکل3-16: مقایسه قدرت احیاءکنندگی آهن در طی مراحل فنولوژی رازیانه 153
شکل3-17: مقایسه قدرت آنتی­اکسیدانی رازیانه در طی مراحل فنولوژی به روش بتاکاروتن. 193
شکل 3-19: نمونه­ای از ژل آگارز یک درصد TAE جهت تعیین کمیت و کیفیت DNA.. 156
شکل 3-20: الگوی نواری آغازگر 12 در برخی از توده­های رازیانه. 162
شکل3-21: الگوی نواری آغازگر 6 در برخی از توده­های رازیانه. 162
شکل3-22: گروه­بندی توده­های آزاد گرده افشان رازیانه مورد مطالعه بر اساس ضریب Jacard.. 165
شکل3-23: گروه­بندی توده­های خودگرده افشان رازیانه مورد مطالعه بر اساس ضریب Jacard 166
شکل3-24: نمودار تجزیه به مؤلفه­های اصلی تعدیل شده دوبعدی برای 23 توده آزادگرده افشان رازیانه 168
شکل3-25: نمودار تجزیه به مؤلفه­های اصلی تعدیل شده دوبعدی برای 23 توده خودگرده افشان رازیانه 168
 

 



چکیده
گیاهان دارویی در ایران جزء ذخایر ژنتیکی ارزشمند محسوب می­شوند. از جمله این گیاهان، گیاه دارویی رازیانه با نام علمی (.Mill Foeniculum vulgare) از خانواده چتریان (Apiaceae)، چند ساله و از قدیمی­ترین گیاهان دارویی و ادویه­ای می‌باشدکه در مناطق مختلف کشور کشت می­شود. هدف از اجرای این پژوهش، بررسی تأثیر خویش­آمیزی و زمان برداشت روی میزان متابولیت­های ثانویه و بررسی تنوع ژنتیکی بین لاین­های خودگرده افشان و دگرگرده افشان جمعیت رازیانه­های ایرانی و خارجی با استفاده از نشانگر­های مولکولی، مورفولوژیک و آناتومیک بوده است. علاوه بر اهداف ذکر شده، ترکیبات اصلی اسانس بذر هم به وسیله طیف سنجی کرماتوگرافی گازی مورد بررسی و مقایسه قرار گرفت. این مطالعه به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک کامل تصادفی در سه تکرار در سال­های 93-1391 اجرا شد. در این مطالعه 15 ترکیب نشانگری ISSR در توده­های دگرگرده افشان در مجموع، 248 نوار چند شکل تولید نمودند که 32/88 درصد آن­ها چند شکل بودند و PIC در حدود 43/0 حاصل شد در حالی­که در توده­های خودگرده افشان در مجموع 217 نوار چند شکل تولید نمودند که 32/82 درصد آن­ها چند شکل بودند و PIC در حدود 42/0 حاصل شد. داده­های حاصل از تجزیه و تحلیل نرم افزار­های مولکولی با نشانگر ISSR، 23 توده دگرگرده افشان رازیانه را بر اساس مناطق جغرافیایی و اقلیم منطقه به پنج گروه و 23 توده خودگرده افشان را به چهار گروه تقسیم کردند. تجزیه به مؤلفه‌های اصلی تعدیل شده (PCoA) در هر دو حالت خودگرده افشانی و دگرگرده افشانی نیز در اکثر موارد نتایج تجزیه خوشه‌ای را تایید نمود. نتایج حاصله از تجزیه واریانس داده­های مطالعات تشریحی بافت­های اندام­های رویشی (ساقه ودمبرگ) و زایشی (بذر) بیانگر وجود تنوع زیادی بین توده­های دگرگرده افشان و خودگرده افشان از نظر اکثر صفات مورد مطالعه بود. خویش­آمیزی سبب افزایش میانگین صفات فاصله غلاف­های آوندی کوچک تا اپیدرم شکمی ساقه، نسبت طول به عرض بذر و تعداد کانال ترشحی در ساختار بذر و ساقه شد. توده انگلستان با 46 و توده لهستان با 66/35 کانال ترشحی بیشترین میزان این صفت را به ترتیب در بین توده­های دگرگرده افشان و خودگرده افشان نشان دادند. نتایج نشان داد که ضریب تغییرات ژنتیکی در توده­های دگرگرده افشان برای صفات تعداد انشعاب فرعی، نسبت قطر تاج پوش به ارتفاع، نسبت ارتفاع به تعداد انشعاب فرعی، وزن هزاردانه و تعداد بذر در چتر کمتر از توده­های خودگرده افشان برآورد شد. در حالی­که ضریب تغییرات فنوتیپی در توده­های خودگرده افشان برای صفات درصد سبز شدن، ارتفاع، تعداد انشعاب فرعی ، نسبت قطر تاج پوش به ارتفاع ، نسبت ارتفاع به تعداد انشعاب فرعی و تعداد بذر در چتر بیشتر از توده­های دگرگرده افشان برآورد شد. بیشترین مقدار وراثت پذیری عمومی در توده­های دگرگرده افشان مربوط به نسبت قطر تاج پوش به ارتفاع (74/99درصد) و بیشترین این مقدار در توده­های خودگرده افشان مربوط به وزن هزاردانه (44/99درصد) بود. نتایج نشان می­دهد که خویش­آمیزی سبب افزایش میانگین درصد اسانس، عملکرد عصاره، فنول تام، فلاونوئید تام و افزایش فعالیت آنتی­اکسیدانی شده است. در توده­های دگرگردهافشان توده شیروان بیشترین مقدار فنول تام(29/76) میلی­گرم تانیک اسید بر گرم ماده خشک، عملکرد عصاره(33/17درصد)، فلاونوئید تام(49/14) میلی­گرم کوئرستین بر گرم ماده خشک و بیشترین فعالیت آنتی­اکسیدانی (29/76) میکروگرم بر میلی­لیتر حجم عصاره را نشان داد در حالی­که توده تبریز بیشترین عملکرد عصاره، فلاونوئید تام و فعالیت آنتی اکسیدانی را در توده­های خودگرده افشان داشت. ترکیب اصلی اسانس بذر رازیانه ترانس­آنتول است که بیشترین مقدار آن در توده اصفهان (38/90 %) و کم‌ترین آن در نمونه همدان (07/85 %) مشاهده شد. در توده­های دگرگرده افشان بیشترین و کمترین درصد اسانس به ترتیب به توده اصفهان (42/6 درصد) و توده­های اردبیل و بوشهر(4/2 درصد) اختصاص داشت. در حالی­که بیشترین و کمترین درصد اسانس در توده­های خودگرده افشان به ترتیب در توده­های همدان (50/6 درصد) و شیروان (5/3 درصد) مشاهده شد. مقایسه میانگین داده­های تجزیه متابولیت­های ثانویه در مراحل مختلف رشد نشان داد که میزان فنول کل و فعالیت آنتی­اکسیدانی در بذر و میوه بیشتر از گل، ساقه، برگ و دمبرگ بود. در حالی­که میزان فلاونوئید در بذر و برگ بیشتر از سایر بخش­های گیاه بود. به­ طوری­که بالاترین میزان فنول کل، میزان فلاونوئید و فعالیت آنتی­اکسیدانی در بذر در مرحله اواخر رسیدگی بدست آمد.

کلمات کلیدی: خویش­آمیزی، رازیانه،  ترانس آنتول، پلی­فنول





 

 

1





 





 

فصل اول
مقدمه و بررسی منابع

 

 
 
 
 
 
 
 

1-1       کلیات

گیاهان از ابتدای تمدن بشر تاكنون كاربردهای متنوعی داشته­اند، گروهی به عنوان ماده غذایی تأمین كننده نیازهای تغذیه­ای هستند، گروهی خاصیت دارویی داشته و آلام جسمی را تسكین می­دهند. گروهی نیز به صورت چند منظوره مورد استفاده قرار می­گیرند. گیاهان دارویی طی قرون متمادی تنها منبع قابل دسترس جهت درمان دردها و آلام بوده­اند. در عصر حاضر با وجود پیشرفت و توسعه چشمگیر کاربرد داروهای سنتزی، هنوز گیاهان دارویی و اشکال دارویی حاصل از آنها در مقیاس وسیعی مورد استفاده قرار می­گیرند، بطوری­که در برخی کشورها از اجزاء لاینفک سیستم دارودرمانی محسوب می­شوند و بازار تجارت آنها نیز در مقایسه با سایر داروهای شیمیایی رونق افزونتری دارد[1]. سازمان بهداشت جهانی[1] بعنوان مرکز سیاستگزاری و نظارت جهانی در امر بهداشت، برای اولین بار در سال 1978 با صدور اعلامیه آلماآتا خاطر نشان نمود که هنوز بخش عمده­ای ازجامعه بشری به داروهای گیاهی اعتقاد دارند و جهت تأمین سلامت عمومی خود از آنها استفاده می­کنند [1].

 

گیاهان دارویی در ایران جزء ذخایر ژنتیکی ارزشمندی محسوب می­شوند. امروزه بسیاری از تحقیقات علوم گیاهی به جنبه­های مختلف کاربردی این گیاهان معطوف شده است. از این رو محققان کشورهای مختلف تحقیقات ارزشمندی را روی گیاهان دارویی به انجام رسانده­اند. متأسفانه با توسعه شهرها و عدم توجه به منابع طبیعی این ذخایر ژنتیکی با ارزش روز به روز در معرض خطر انقراض قرار گرفته­اند. در کشور ایران اکثر تحقیقات بر روی شناسایی و استخراج اسانس این گیاهان اختصاص داشته و مطالعه محدودی روی آناتومی، خود ناسازگاری و فعالیت آنتی اکسیدانی آن­ها صورت گرفته است. اصلاح­گران می­توانند از طریق مطالعه ژنوم این گیاهان، پیشرفت­های چشمگیری در بهبود و افزایش کمی و کیفی این محصولات حاصل کنند [27].
نظر به اینکه مطالعات اندکی در گیاه رازیانه در زمینه اصلاح و به­نژادی در ایران و جهان گزارش شده است و اغلب مطالعات در زمینه ترکیبات سیتوژنتیکی، بررسی تنوع ژنتیکی و مطالعات مربوط به اسانس گیاه رازیانه انجام شده است. با توجه به اینکه تاکنون مطالعه­ای در رابطه با بررسی آثار خویش­آمیزی در توده­های مختلف رازیانه، تنوع صفات آناتومیک و فیتوشیمیایی و تاثیر مراحل فنولوژیک بر میزان فعالیت آنتی­اکسیدانی انجام نشده است و هیچگونه اطلاعاتی مبنی بر بررسی تنوع ژنتیکی بین لاین­های خودگرده افشان و آزاد گرده افشان در رازیانه با استفاده از نشانگر مولکولی وجود ندارد از این رو در تحقیق حاضر تلاش گردید تا آثار خویش­آمیزی و زمان برداشت را روی میزان متابولیت­های ثانویه تعیین گردیده و همچنین تنوع ژنتیکی بین توده­های خودگرده افشان و آزاد گرده افشان جمعیت رازیانه­های ایرانی و خارجی با استفاده از نشانگر­های مولکولی، مورفولوژیک و آناتومیک مورد بررسی قرار گیرد.

1-2        مقدمه

برپا شدن نهضت جهانی «موج سبز» و بازگشت انسان به طبیعت و اعلام ممنوعیت سازمان بهداشت جهانی مبنی بر استفاده از رنگ­ها و اسانس­های مصنوعی و عوارض جانبی دارو­های شیمیایی در سال­های اخیر، سبب رونق کشت و کار گیاهان دارویی شده است. گیاهان دارویی دارای اهمیت اقتصادی فراوان بوده و به عنوان محصولات سود­آور تجاری شناخت شده­اند [14].
سرزمین ایران از نظر تنوع گیاهی، به خصوص از منظر گیاهان دارویی، جایگاه منحصر به فردی در جغرافیای گیاهی جهان دارد. بر اساس نظر گیاه‌شناسان و پژوهشگران علوم مرتبط منابع طبیعی، تعداد گونه‌های گیاهی ایران حدود 8000 گونه است و تحقیقات دانش‌پژوهان كشور نشان داده است كه از این تعداد بیش از 2500 گونه دارای خواص دارویی، عطری، ادویه‌ای، آرایشی و بهداشتی، رنگ دهنده، طعم دهنده، مكمل غذایی، كنترل كننده حشرات و علف هرز و سایر موارد هستند. به‌علاوه، از تعداد كل گونه‌های شناخته شده، نزدیك 1730 گونه به عنوان گیاهان بومی ایران (اندمیك) می‌باشند كه تنها در سرزمین ایران رویش كرده و به عنوان یك ظرفیت انحصاری در كشور محسوب می‌شوند [6،21،22].
با توجه به این که از نیمه دوم قرن گذشته در بیشتر کشورهای جهان تحقیقات فارماکودینامیک[2] وسیع روی گیاهان دارویی انجام گرفته و در ادامه دارو­های گیاهی فراوانی تهیه و به بازار عرضه گردیده است، مطالعه روی مواد مؤثره گیاهان دارویی فلور غنی ایران حائز اهمیت است [4].
رازیانه یا بادیان سبز گیاهی از خانواده چتریان (Apiaceae) با نام علمی (.Mill Foeniculum vulgare)، دیپلوئید، علفی، پایا، دو یا چند ساله، روز بلند، معطر، به ارتفاع یک تا دو متر که دارای برگ­هایی با بریدگی­های زیاد است [4]. تعداد کروموزوم­های پایه در این گیاه 22=x2=n2 می‌باشد [35]. ریشه­ها در رازیانه، غده­ای، دوکی شکل، مستقیم و به رنگ سفید مات است. ساقه­ها استوانه­ای قائم، سبز روشن، منشعب و به ارتفاع 150 تا 200 سانتیمتر است. برگ­ها به رنگ سبز تیره، متناوب، ظریف و دارای بریدگی­های کم و بیش عمیق هستند. گل­های کوچک و زرد رنگ گیاه در انتهای ساقه­های اصلی و فرعی و به صورت مجتمع در چتر مرکب قرار می­گیرد. میوه­ها دو فندوقه به طول 10-6 و عرض 3-2 میلی­متر، دوکی شکل با دو انتهای باریک به رنگ سبز یا قهوه­ای روشن می‌باشد. چترها حاوی 25-18 گل نامساوی به طول 40-10میلی­متر و دم گل‌ها 7-1 میلی­متر طول دارد. [4، 44،54]. این گیاه در مناطق زیادی از اروپا، مدیترانه و آسیا می­روید و از گیاهان بومی این مناطق به شمار می­آید [9،19، 22]. ظاهر کلی گیاه رازیانه مخصوصاً برگ­های آن بی­شباهت به شوید و زیره نیست ولی بوی مطبوع، معطر، ساقه مرتفع و ریشه ضخیم گیاه رازیانه به سهولت آن را از شوید و زیره متمایز می­سازد. گل­های آن زرد رنگ و مجتمع به صورت چتر مرکب است. همه قسمت‌های گیاه معطر بوده و قسمت­های مورد استفاده آن ریشه، برگ و بذر آن است ولی معمولاً کلیه قسمت­ها مورد استفاده قرار می­گیرد. میوه رازیانه علاوه بر داشتن 10 تا 12 درصد ماده روغنی، کمی هم ماده قندی موسیلاژ و اسانس داشته و دارای اِترهای فنولی است که عامل اصلی خاصیت دارویی آن محسوب می­شود. میوه‌ها یا همان دانه­ی رازیانه حاوی دو تا شش درصد اسانس بوده و مهم‌ترین تركیبات آن شامل ترانس­آنتول[3]، لیمونن[4]، و فنچون[5] می­باشد که بر حسب مرحله نمونه­برداری و شرایط محیطی و اقلیمی موجود در هر اقلیم و منطقه­ای متفاوت است [8]. اسانس رازیانه حاوی آنتول، استراگول، متیل اوژنول، فلاندرن، آلفاپینن، فنچون و … می‌باشد. [43،58، 82].

1-3        انتشار جغرافیایی و اهمیت اقتصادی رازیانه

رازیانه بومی جنوب غربی آسیا، جنوب اروپا و منطقه مدیترانه می­باشد و در فرانسه، اسپانیا، پرتغال و شمال آفریقا و ایران به حالت خودرو رشد می­کند. در حال حاضر این گیاه در نواحی وسیعی از رومانی، روسیه، فرانسه، ایتالیا، هند، آمریکا و آرژانتین و بسیاری از کشورهای آفریقایی کشت می­گردد [34،37،156]. همچنین کشورهای ترکیه، چین، سوریه، ایران، ویتنام، افغانستان، لبنان و قبرس از عمده کشورهای تولید کننده این محصول هستند [23]. رازیانه در سراسر ایران کشت می­شود و در بسیاری از مناطق به صورت وحشی می­روید[39].

1-4       گیاه‌شناسی رازیانه

1-4-1        معرفی تیره چتریان

تیره جعفری (چتریان) دارای 150 جنس و 1500 گونه است. وجه تسمیه این خانواده از کلمه Umbrella به معنی چتر و Peare به معنی حمل کردن گرفته شده است [45]. گیاهان این تیره اغلب در نیم‌کره شمالی انتشار دارند و در مناطق استوایی گرمسیری بسیار نادرند. برخی از جنس­های این تیره مانند هویج، پراکندگی وسیعی دارند و تقریباً در همه مناطق دنیا مشاهده می­شوند. عرصه رویش اغلب جنس­های تیره جعفری مناطق مدیترانه­ای، ترکیه، ایران و ترکمنستان است و همین مناطق را خاستگاه این گیاهان می­دانند [45]. گیاهان این تیره گیاهانی علفی، پایا، یک ساله و دو ساله بوده که سطح خارجی ساقه آن­ها دارای خطوط طولی برجسته و فرورفتگی‌های منظم طولی است. برگ­ها متناوب و بدون گوشوارک ولی دارای نیام بسیار رشد یافته و گاهی به مراتب بزرگ‌تر از پهنک هستند. گل­آذین اغلب چتری منفرد و یا چتری مرکب، به ندرت خوشه­ای، خوشه­ای گرزن و یا گرزن و معمولاً به صورت چتر انتهایی است. گل منظم، ساده و همیشه دارای پنج کاسبرگ، پنج گلبرگ، پنج پرچم و دو برچه است. جام گل دارای گل­آذین آزاد یا برهم و نافه گل دارای پرچم­هایی متناوب است. میوه در رده­بندی و تقسیمات درونی تیره اهمیت دارد و متشکل از دو فندقه یا در واقع دو مریکارپ توأم است[45، 172].

1-4-2         معرفی جنس رازیانه

این جنس با نام علمیSubsp. vulgare  Foeniculum vulgare Mill. مترادف است با F.officinale  و Anethum foeniculcim L.  مترادف بوده و نام­های فارسی آن رازیانه، بادیان، بادیان سبز است. در عربی به آن رازیانج، شمر، بسباس، بارهلیا، برهلیا گفته می­شود. در انگلیسی تحت نام Fennel، در آلمانی به نام­های Fenekel و Frauen و Fenchel و Anethdoux و Fenouli معروف است [19،37،45]. این جنس در ایران یک گونه علفی چند ساله دارویی دارد که هم به صورت خودرو و هم به صورت زراعی مشاهده می­شود [45].

1-4-3         معرفی گونه­های رازیانه

رازیانه گیاهی است گل‌دار از راسته آپیالس (Apiales)، از تیره جعفری چتریان (Apiaceae) از سرده رازیانه­ها (Foeniculum)، دیپلوئید 22=x2=n2، علفی، افراشته و چند ساله که از مهم‌ترین و قدیمی­ترین گیاهان دارویی ایران است. رازیانه در ایران فقط یک گونه به نام Foeniculum vulgare دارد که هم به صورت زراعی و هم وحشی یافت می­شود [19،45]. گونه­های رازیانه به دو زیر گونه به شرح زیر تقسیم می­شود[44].
الف) Foeniculum vulgare Mill. Subsp. vulgare
گیاهان این گونه اغلب دو ساله، لب­های برگ معمولاً به طول بیش از 10 میلی­متر و شل، چتر انتهایی پایین­تر از چترهای پیرامون، تعداد شعاع چتر معمولاً 25-12 عدد و میوه­ها دارای مزه شیرین است. این زیر گونه را به طور گسترده جهت مصارف غذایی و دارویی کشت می­نمایند.
ب) F.vulgare Mill. subsp. piperitum
گیاهان در این زیر گونه چند ساله، لب­های بزرگ به ندرت بیش از 10 میلی­متر، سفت و نسبتاً گوشتی است. چتر انتهایی معمولاً پایین­تر از چتر­های پیرامون بوده، تعداد شعاع­های چتر معمولاً 10-4 عدد و میوه­ها دارای مزه تند هستند. این زیر گونه بر روی زمین­های صخره­ای و خشک نواحی مدیترانه­ای می­روید [145].

1-5       ریخت شناسی (مورفولوژی)

این گیاه دارای ریشه­های غده­ای یا دوکی شکل مانند ریشه­های هویج، مستقیم و به رنگ سفید مات است. در این گیاه ساقه قائم، استوانه­ای، به رنگ سبز روشن، به ارتفاع 200-150 سانتیمتر، بدون کرک و مدور با دندانه­های ظریف مشاهده می­شود. برگ­ها به رنگ سبز تیره، متناوب، ظریف و دارای بریدگی­های کم و بیش منشعب شانه­ای با دم برگ پهن و نیام مانند است. گل­های کوچک و زرد رنگ رازیانه در انتهای ساقه­های اصلی و فرعی و به صورت مجتمع در چتر مرکب قرار می­گیرند. هر چتر مرکب حاوی 15-8 شعاع نامساوی به طول 40-10 میلی­متر و فاقد گریبان و گریبانک می­باشد. در انتهای هر شعاع یک چترک با 18 الی 25 عدد گل با دمگل‌هایی به طول 7-1 میلی­متر وجود دارد. گلبرگ­ها تخم­مرغی به طول تقریباً یک میلی­متر با انتهای چاله دار می­باشد [23، 44،143]. میوه رازیانه دوکی شکل با دو انتهای باریک و رنگ آن سبز یا قهوه­ای روشن دارای پنج لبه و حفره‌های حاوی مواد روغنی و دارویی است [53]. دانه رازیانه دارای حدود 10% روغن، کمی مواد قندی و موسیلاژ و حدود 4% اسانس می­باشد. روغن رازیانه دارای 4% اسید پالمیتیک، 22% اسید اولئیک، 14% اسید لینوئیک، و 60% اسید پتروسلینیک می­باشد.

1-6       فنولوژی

مطالعه چرخه رشد و نمو سالیانه گیاهان و بررسی چگونگی عکس­العمل آن‌ها به تغییرات فصلی در محیط زندگی­شان را فنولوژی گویند[11،37]. ظهور مراحل فنولوژیکی در هر گیاه که از عوامل محیطی و ژنتیکی ناشی می­شود و بر روی عملکرد گیاه تأثیر مستقیم دارد. دوره رشد رویشی رازیانه بسیار طولانی است. بذور دو تا سه سال قوه­نامیه خود را حفظ می­کنند. در شرایط مناسب 14 تا 20 روز پس از کاشت سبز می­شوند. رشد اولیه بسیار کند است به طوری­که رویش دانه تا تشکیل ساقه، 2 تا 5/2 ماه طول می­کشد. در سال اول رویش گل در اواسط تیر و زمان مناسب برداشت اوایل مهر است. اما در سال­های بعد این زمان جلو می­افتد. عمر مفید این گیاه چهار تا پنج سال است. بذور دو ساله (بندرت سه سال) از کیفیت خوبی برای کشت برخوردار هستند[44]. در انتهای دوره روزت با انتقال از مرحله رویشی به زایشی، فاصله میان گره‌ها زیاد و در نتیجه ساقه اصلی طویل می­شود[23]. ارتفاع بوته به تعداد و طول میان گره‌ها بستگی دارد. تعداد میان گره‌ها توسط ژنوتیپ و زمان انتقال از مرحله رویشی به زایشی و طول میان گره‌ها توسط تعداد و اندازه سلول­ها تعیین می­گردد[11]. شرایط محیطی در دوران طویل شدن ساقه به شدت بر ارتفاع بوته تأثیر می­گذارد. دما، طول روز، رطوبت خاک و تغذیه گیاه از عمده­ترین عوامل محیطی مؤثر بر ارتفاع گیاه هستند. درجه حرارت و طول روز با تأثیر بر زمان انتقال مریستم از حالت رویشی به زایشی، بر تعداد میان گره‌ها مؤثرند و میزان رطوبت خاک، کیفیت و کمیت نور و تغذیه گیاه از طریق بزرگ شدن سلول بر طول میان گره‌ها اثر می­گذارد[48].

1-7       مصارف دارویی

میوه و اسانس رازیانه به دلیل دارا بودن آنتول موجب کاهش اسپاسم­های دستگاه گوارشی و تشدید ترشح شیرابه­های گوارشی و در نتیجه بالا رفتن کیفیت هضم می­گردد [37]. همچنین میوه رازیانه دارای خواص محرک، بادشکن و دم کرده داغ آن برای افزایش عرق مؤثر بوده و نفخ و گاز معده را از بین می­برد. برگ­های رازیانه ادرار آور و جوشانده ریشه آن مسهل است[53]. این گیاه سرشار از هورمون­های زنانه است و طبیعتی گرم داشته و باعث افزایش رشد دخترها می­شود. از بخش­های مختلف رازیانه در درمان بیماری­ها به عنوان نیرودهنده، زیاد کننده ترشحات شیر استفاده می­شود[16،32]. ریشه رازیانه دارای کومارین [6]می­باشد. چون این ماده رقیق کننده خون است بنابراین افرادی که مبتلا به تصلب شرائین یا انسداد رگ­ها هستند می­توانند از جوشانده ریشه رازیانه استفاده کنند. رازیانه حالت تهوع را بر طرف می­کند.

موضوعات: بدون موضوع  لینک ثابت
 [ 05:13:00 ق.ظ ]




استات مس(II) با نسبت مولی 1:2 در متانول (به­جز L3 در تتراهیدروفوران) تحت تقطیر برگشتی منجر به تشکیل کمپلکس­های باز شیف Cu(L1)2،  Cu(L2)2و Cu(L3)2 شد. لیگاند­ها وکمپلکس­های باز شیف تهیه شده توسط آنالیز عنصری (CHN) و طیف سنجی FT-IR، UV-Vis و 1H-NMR مورد شناسایی قرار گرفتند. همچنین تجزیه حرارتی کمپلکس­ها نیز مورد بررسی قرار گرفت. الگویXRD ، پودر­های حاصل از این آنالیز تشکیل نانو ذرات اکسید مس با متوسط اندازه ذرات به ترتیب44، 23 و31 نانومتر را نشان داد.

فهرست مطالب
عنوان                                                                                                                 صفحه

فصل اول- مقدمه. 1
1-1- بازهای­شیف… 2
1-1-1- معرفی باز­های شیف… 2
1-1-2- تاریخچه باز­های شیف… 3
1-1-3- نام­گذاری ترکیبات شیف… 4
1-1-4- انواع باز­های شیف… 5
1-1-4-1- باز­های شیف یک­دندانه. 5
1-1-4-2- باز­های شیف دو­دندانه. 6
1-1-4-3- باز­های شیف سه­دندانه. 6
1-1-4-4- باز­های شیف چهار­دندانه. 7
1-1-4-5- باز­های شیف پنج­دندانه. 8
1-1-4-6- باز­های شیف شش­دندانه. 8
1-1-4-7- باز­های شیف هفت­دندانه. 9
1-1-5- باز­های شیف درشت حلقه… 9
1-1- 6- باز­های شیف سالن.. 11
1-2- کمپلکس­های باز شیف… 12
1-2-1- سنتز کمپلکس­های باز شیف… 12
1-2-1-1- روش اول (روش مک کارتی) 12
1-2-1-2- روش دوم (روش تمپلت) 13
1-3- کاربرد کمپلکس­های باز شیف… 14

1-4- روش­های شناسایی لیگاند و کمپلکس­های باز شیف… 15
1-5- مس…. 16
1-5-1- کمپلکس­های مس…. 16
1-5-2-کاربرد کمپلکس­های باز شیف مس…. 17
1-5-3- مروری بر تحقیقات اخیر ترکیبات باز شیف کمپلکس­های مس. 17
1-6- نقش کاتالیزوری کمپلکس­های باز شیف مس…. 21
فصل دوم- تجربی.. 22
2-1- مواد و دستگاه­های مورد استفاده. 23
2-1-1- مواد مورد استفاده. 23
2-1-2- دستگاه­های مورد استفاده. 23
2-2- تهیه­ی لیگاند­های باز شیف… 23
2-2-1- تهیه لیگاند (L1) 23
2-2-2- تهیه لیگاند (L2) 24
2-2-3- تهیه لیگاند (L3) 24
2-2-4- تهیه کمپلکس باز شیف Cu(L1)2 24
2-2-5- تهیه کمپلکس باز شیف Cu(L2)2 25
2-2-6- تهیه کمپلکس باز شیف Cu(L3)2 25
2-2-7- تهیه نانو ذرات مس از تجزیه­ی حرارتی کمپلکس­های Cu(L1)2،  Cu(L2)2و Cu(L3)2. 25

فصل سوم- بحث و نتیجه گیری… 27
3-1- مقدمه. 28
3-2- تهیه­ی لیگاند­های باز شیفL2 ,L1  وL3 28
3-2-1- تهیه لیگاند­های باز شیف دو­دندانه­ای  L2 ,L1و L3. 28

 

3-2-2- شناسایی لیگاند­های باز شیف L2 ,L1وL3 30
3-2-2-1- آنالیز عنصری (CHN) مربوط به لیگاند­های L1 وL3 30
3-2-2-2- بررسی طیف FT-IR لیگاند­های باز شیفL2 ,L1  و L3. 31
3-2-2-3- بررسی طیف H NMR 1 لیگاند­های باز شیف L2 ,L1وL3 35
3-2-2-4- بررسی طیف UV-Vis لیگاند­های باز شیف L2 ,L1 وL3 41
3-2-3- کمپلکس باز شیف Cu(L1)2…. 43
3-2-3-1- تهیه کمپلکس Cu(L1)2…. 43
3-2-3-2- شناسایی کمپلکس 2(Cu(L1. 44
3-2-3-2-الف- طیف­سنجی FT-IR.. 44
3-2-3-2-ب- آنالیز عنصری (CHN) 44
3-2-3-2-ج- طیف UV-Vis. 46
3-2-4- کمپلکس باز شیف 2(Cu(L2 . 46
3-2-4-1- تهیه کمپلکس 2(Cu(L2. 46
3-2-4-2- شناسایی کمپلکس 2(Cu(L2. 47
3-2-4-2-الف- طیف­سنجی FT-IR.. 47
3-2-4-2-ب- آنالیز عنصری (CHN) 48
3-2-4-2- ج- طیف UV-Vis. 50
3-2-5- کمپلکس باز شیف 2(Cu(L3. 50
3-2-5-1- تهیه کمپلکس 2(Cu(L3. 50
3-2-5-2- شناسایی کمپلکس 2(Cu(L3. 52
3-2-5-2-الف- طیف­سنجی FT-IR.. 52
3-2-5-2-ب- آنالیز عنصری (CHN) 52
3-2-5-2-ج- طیف UV-Vis. 54
3-2-6- تهیه‌­ی نانو ذرات اکسید‌­های مس از تجزیه­‌ی حرارتی کمپلکس‌­های Cu(L1)2،  Cu(L2)2و   ……………………………………………………………………………………Cu(L3)….54

 
 
فهرست شکل­ها
….عنوان                                                                                                  صفحه

شکل (1-1): واکنش تشکیل باز­های شیف… 2
شکل (1-2): مکانیسم واکنش بین یک گروه کربونیل با آمین نوع اول و تشکیل باز شیف… 2
شکل (1-3): ساختار چند نمونه از لیگاند­های باز شیف… 3
شکل (1-4): ساختار N و ׳N – بیس (سالیسیلیدین) اتیلن­دی­آمین.. 4
شکل (1-5): ساختار N و ׳N – بیس (3- متوکسی سالیسیلیدین) اتیلن­دی­آمین.. 5
شکل (1-6): ساختار لیگاند شیف باز تك­دندانه. 5
شکل (1-7): لیگاند­های باز شیف دو­دندانه. 6
شکل (1-8): نمونه­هایی از لیگاند­های باز شیف سه­دندانه. 6
شکل(1-9): باز­های شیف چهار­دندانه. 7
شکل(1-10): باز­های شیف پنج­دندانه. 8
شکل (1-11): باز­های شیف شش­دندانه. 8
شکل (1-12): ساختار باز­های شیف هفت­دندانه­ای… 9
شکل (1-13): باز­های شیف ماکروسیکلیک…. 10
شکل (1-14): سنتز لیگاند باز شیف از دی­کتون و دی­آمین با نسبت استوکیومتری (2:2) 11
شکل (1-15): نمونه­ای از لیگاند باز شیف ] Salen24[. 12
شکل (1-16): مثالی از تهیه کمپلکس باز شیف به روش مک کارتی [31]. 13
شکل (1-17): مثالی از تهیه کمپلکس باز شیف به روش تمپلت [29]. 14
شکل (1-18): روش سنتز کمپلکس­های باز شیف سه تایی مس (II) ( Cu(II)(saltrp)(B)] (1, 2)] 18
شکل (1-19): ساختار پیشنهادی لیگاند باز شیف و کمپلکس‌‌های فلزیM=Cu(II), Ni(II), Zn(II))) 19
شکل (1-20): ساختار پیشنهادی لیگاند باز شیف و کمپلکس فلزی مربوطه M=Cu))]51[ 19
شکل‌ (1-21):روش سنتز کمپلکس باز‌ شیف׳N -3-(E))فنیلن‌آلیلیدن)-[b-2,1] فوران-2-کربوهیدرازید.20
شکل (1-22): روش سنتز کمپلکس شش­دندانه­ایN4O2         (M= Co(ӀӀ), Ni(ӀӀ), Cu(ӀӀ), Zn(II)) 21
شکل (3-1): واکنش تهیه لیگاند (L1) 29
شکل (3-2): واکنش تهیه لیگاند (L2) 29
شکل (3-3): واکنش تهیه لیگاند (L3) 30
شکل (3-4): طیف FT-IR مربوط به لیگاند (L1) 32
شکل (3-5): طیف FT-IR مربوط به لیگاند (L2) 33

این مطلب را هم بخوانید :

 

شکل (3-6): طیف FT-IR مربوط به لیگاند (L3) 34
شکل (3-7): انواع هیدروژن­های موجود در ترکیب لیگاند (L1). 35
شکل (3-8): طیف NMR مربوط به لیگاند (L1) 36
شکل (3-9): انواع هیدروژن­های موجود در ترکیب لیگاند (L2) 37
شکل (3-10): طیف NMR مربوط به لیگاند (L2) 38
شکل (3-11): انواع هیدروژن­های موجود در ترکیب لیگاند (L3) 39
شکل (3-12): : طیف NMR مربوط به لیگاند (L3) 40
شکل (3-13): طیف UV-Vis لیگاند (L1) 41
شکل (3-14): طیف UV-Vis لیگاند (L2) 42
شکل (3-15): طیف UV-Vis لیگاند (L3) 42
شکل (3-16): واکنش تهیه کمپلکس 2(Cu(L1. 43
شکل (3-17): طیف FT-IR مربوط به کمپلکس 2(Cu(L1. 45
شکل (3-18): : طیف‌های UV-Vis مربوط به کمپلکس Cu(L1)2 و لیگاند L1 46
شکل (3-19): واکنش تهیه کمپلکس 2(Cu(L2. 47
شکل (3-20): : طیف FT-IR مربوط به کمپلکس 2(Cu(L2. 49
شکل (3-21): طیف‌های UV-Vis مربوط به کمپلکس 2(Cu(L2 و لیگاند L2. 50
شکل (3-22): واکنش تهیه کمپلکس 2(Cu(L3. 51
شکل (3-23): طیف FT-IR مربوط به کمپلکس 2(Cu(L3. 53

موضوعات: بدون موضوع  لینک ثابت
 [ 05:13:00 ق.ظ ]




(1-5)-سوالات پژوهش 2
(1-5)-روش تحقیق 2
(1-6)-تعریف واژگان3
فصل دوم (مطالعات مسکن)
(2-1)-مقدمه 4
(2-2)-مسکن در قرن حاضر(با رویکرد پایداری زیست محیطی و اجتماعی) 4
(2-3)-گونه شناسی مسکن شهری 4
(2-4)-مجتمع های مسکونی 6
(2-4-1)-تاریخچه شکل گیری مجتمع های مسکونی 6
(2-4-2)-آسیب شناسی مجتمع های مسکونی7
(2-4-3)-بررسی فضاهای باز و نیمه باز در مجتمع های مسکونی 7
(2-4-3-1)-انعطاف پذیری(چند عملکردی بودن فضای باز و نیمه باز) 8
(2-4-3-2)-تنوع پذیری 9
(2-4-3-3)تطبیق پذیری(جابه جایی فصلی و روزانه) 9
(2-4-3-4)تغییر پذیری(تفکیک و تجمیع)10
(2-4-3-5)بازی پذیری فضاهای باز برای کودکان10
(2-4-4)-نقش فضای باز در بهره گیری از عوامل اقلیمی 11
(2-5)-گونه شناسی مجتمع های مسکونی در شکل گیری فضای باز 11
(2-5-1)-گونه شناسی سنتی(بررسی عمودی در سطح ارتفاع) 12
(2-5-2)-گونه شناسی معاصر(بررسی افقی در سطح افق) 12
(2-5-2-1)محیطی13
(2-5-2-2)منفرد14
(2-5-2-3)نواری14
(2-5-2-4)مختلط14
(2-6)-نتیجه گیری 14
فصل سوم (پایداری)
(3-1)-مقدمه 14
(3-2)-معماری پایدار 16
(3-2-1)-طراحی پایدار و اصول اولیه آن 16
(3-3)-انرژی های تجدیدپذیر(نو) 16
(3-3-1)-انرژی باد 17
(3-3-2)-انرژی خورشید 17
(3-3-3)-انرژی آب 17
(3-3-4)-انرژی زمین گرمایی 18
(3-3-5)-انرژی زیست توده 18
(3-3-6)-ضرورت استفاده از انرژی های تجدیدپذیر 18
(3-4)-تعامل پایداری و انرژی های نو 18
(3-5)-رویکردی پایداری به مسکن 19
(3-5-1)-معمار ایرانی الگوی واقعی مسکن پایدار 20
(1-1-5-3)-بررسی الگوهای فضاهای باز و نیمه باز در معماری سنتی با رویکرد بهینه سازی مصرف انرژی 21
(3-6)-نتیجه گیری 22
فصل چهارم(طراحی اقلیمی)
(4-1)-مقدمه 23
(4-2)-آسایش حرارتی 23
(4-2-1)-آسایش حرارتی در محیط های خارجی 24
(4-2-2)-تفاوت های فیزیولوژیکی حرارتی بین آسایش حرارتی در محیط های داخلی و خارجی  25
(4-2-3)-احساس آسایش در فضای باز 27
(4-2-4)- تطابق و سازگاری 28
(4-2-5)-جنبه های روانشناختی و تاثیر آن در ارزیابی آسایش حرارتی در فضای داخلی و فضای باز 28
(4-3)-اهداف عمده طراحی اقلیمی 29
(4-3-1)-کاهش اتلاف حرارت ساختمان 29
(4-3-2)-کاهش تاثیر باد در اتلاف حرارت ساختمان 30
(4-3-3)-بهره گیری از انرژی خورشیدی 31
(4-3-4)-محافظت ساختمان در برابر هوای گرم خارج 31
(4-3-5)-محافظت ساختمان در برابر تابش آفتاب 32
(4-3-6)-بهره گیری از نوسان روزانه دمای هوا 32
(4-3-7)-بهره گیری از شرایط مناسب هوای خارج 33
(4-3-8)-ایجاد کوران در فضاهای داخلی ساختمان 33

 

(4-3-9)-افزایش رطوبت هوا 34
(4-3-10)-جلوگیری از افزایش رطوبت هوا 34
(4-3-11)-محافظت ساختمان در برابر بارندگی 34
(4-3-12)-کاهش تاثیر بادهای غبارآلود35
(4-4)-متغیرهای اقلیمی-محیطی موثر برآسایش حرارتی فضای باز و نیمه باز 35
(4-4-1)-تاثیر عوامل اقلیمی بر محدوده آسایش  35
(4-4-1-1)-تاثیر تابش آفتاب و دما 35
(4-4-1-2)-تاثیر رطوبت هوا 35
(4-4-1-3)-تاثیر باد و جریان هوا 36
4-4-1-3-1اثر سایه باد36
4-4-1-3-2تشکیل حلقه تلاطم در پای ساختمان ها 37
4-4-1-3-3اثر مانع37
4-4-1-3-4پدیده ونتوری 38
4-4-1-3-5اثر ناشی از ارتباط مابین مناطقی با فشار متفاوت 39
4-4-1-3-6پدیده کانالیزاسیون یا جهت پذیری40
4-4-1-3-7اثر حلقه باز40
4-4-1-3-8 اثر هرم40
4-4-1-3-9 اثر گوشه 41
(4-4-2)-تاثیرات محیطی 42
(4-4-2-1)-نور  42
4-4-2-1-2 سایه اندازی فضاهای بیرونی  43
(4-4-2-1)-نور  42
(4-4-2-2)-صوت 43
(4-4-2-3)-آلودگی هوا 43
(4-5)-راهکارهای تعدیل خرد اقیم از راه کنترل عوامل اقلیمی محیطی موثر بر آن 43
(4-5-1)-تابش 44
4-5-1-1کنترل دسترسی به خورشید برای عابرین پیاده 44
4-5-1-2تناسبات با توجه به نیاز سایه و آفتاب  45

4-5-1-3 تأثیر تغییر تناسبات بر میزان سایه جداره های حیاط  45
4-5-1-4دما و نوسانات روزانه  46
(4-5-2)-رطوبت 46
(4-5-3)-جریان هوا 47
4-5-3-1جهت استقرار 47
4-5-3-2خصوصیات خارجی 47
4-5-3-3 تقسیم فضای داخلی 47
4-5-3-4 کوران 48
4-5-3-5 كنتر ل بازشوها 48
4-5-3-5-1جهت پنجره ، اندازه ها و الگوهای جریان هوا 48
4-5-3-5-2 مکان پنجره از جهت ارتفاع 49
4-5-3-6 تاثیر محوطه و پوشش گیاهی 49
4-5-3-6-1 سایه اندازی با درختان بدون جلوگیری از جریان باد   50
(4-5-4)-باد 50
4-5-4-1 فرم زمین و جریان باد  51
4-5-4-2 فرم ساختمان ها و جریان باد 51
4-5-4-3 ارتفاع ساختمان ها و جریان باد 51
4-5-4-4 فاصله ساختمان ها و جریان 52
(4-6)-ضریب دید به آسمان 52
4-6-1رابطه  “ضریب دید به آسمان” و متغیر های اقلیمی  53
4-6-2 رابطه دمای تابشی محیط با “ضریب دید به آسمان”  53
(4-7)-اصول کاربردی در طراحی اقلیمی با تاکید بر فضای باز و نیمه باز 54
(4-7-1)-مصالح 54
4-7-1-1 مصالح ساختمان و سنگفرش،بام و روکار دیوارها 54
4-7-1-2رنگ مصالح 56
(4-7-2)-شکل و هندسه 56
4-7-2-1هندسه بافت-تخلیه گرما در شب و بهبود جریان هوا 56
4-7-2-2 هندسه بافت و نسبت ارتفاع به عرض معبر  57
4-7-2-3 هندسه بافت – جریان باد و تهویه 57
(4-8)-اصول کاربردی در طراحی اقلیمی با تاکید بر فضای باز و نیمه باز 59

این مطلب را هم بخوانید :

 

(4-8-1)-سطوح قائم 59
(4-8-2)-سطوح افقی 59
(4-8-3)-سطوح شیبدار 59
(4-8-4)-خنک سازی فضاهای بسته از طریق تهویه و باد عبوری از فضاهای نیمه باز 60
(4-10)-رفتار حرارتی فضاها در تابستان و زمستان 60
(4-11)-عوامل انسانی60
(4-12)-فضاهای باز و نیمه باز خانه های ایران از بعد اقلیمی 63
(4-12-1)-فضاهای باز64
(4-12-2)-فضاهای نیمه باز 69
(4-13)-نتیجه گیری 72
فصل پنجم(نمونه شناسی مجتمع های مسکونی شهری)
(5-1)-مقدمه73
(5-2)-نمونه های داخل کشور 73
(5-3)-نمونه های خارج کشور 75
(5-4)-نتیجه گیری76
فصل ششم (مبانی نظری طراحی)
(6-1)-مقدمه77
(6-2)-اهمیت مسکن77
(6-2-1)-مسکن به عنوان سرپناه(پایداری اقتصادی)78
(6-2-2)-از نظر معاملات اجتماعی(پایداری اجتماعی)78
(6-2-3)-از نظر توجه به محیط زیست(پایداری محیطی)79
(6-3)-مجتمع های مسکونی و لزوم توجه به فضای باز و نیمه باز79
(6-3-1)-ویژگی های مشترک فضای باز در مجتمع های مسکونی80
(6-3-1-1)-تعلق مکانی به فضای باز80
(6-3-1-3)-سلسله مراتب80
(6-3-1-4)-بررسی اشراف بصری(بعد اجتماعی پایداری)81
6-3-1-3-1 محرمیت در فضاهای باز و نیمه باز 82
6-3-1-3-2 حریم و قلمرو82
(6-3-1-5)-قابل دفاع بودن83
(6-3-1-6)-امنیت83
(6-3-1-7)-مناسب برای کلیه گروه سنی83
(6-3-1-8)-توجه به اقلیم84
(6-3-1-9)-تعاملات اجتماعی84
(6-3-1-10)-تنوع فضایی84
(6-5)-تعاریف فضای باز و نیمه باز84
(6-5-1)-از بعد کالبدی84
(6-5-2)-از بعد معماری سنتی85
(6-5-3)-دسته بندی فضاهای باز و نیمه باز مسکن طبق ضوابط ساختمانی87
(6-5-3-1)-فضاهای باز87
(6-5-3-2)-فضاهای نیمه باز88
(6-6)-فعالیت های مرتبط با فضای باز مسکونی88
(6-7)-معرفی الگوهای اجرا و عناصر89
(6-7-1)-پیاده روها90
(6-7-2)-مسیرهای سواره90
(6-7-3)-فضای بازی کودکان92
(6-7-4)-مبلمان92
(6-7-5)-عوارض زمین93
(6-7-5-1)-سیمای شیب یا جهت شیب93
(6-7-6)-منظرسازی و دخل و تصرف در توپوگرافی93
(6-7-7)-فضای سبز94
(6-8)-اثر عوامل طبیعی فضای باز در کاهش مصرف انرژی مسکن95
(6-8-1)-نقش آب95
(6-8-2)-نقش سنگ96
(6-8-3)-نقش خاک96
(6-8-4)-نقش گزینش گیاهان در منظرسازی پایدار در فضای باز و نیمه باز97
(6-8-4-1)-انتخاب گونه های گیاهی مناسب98
(6-8-4-2)-محاسبه  حداقل و حداکثر فاصله درختان و ارتفاع مورد نیاز با توجه به نیاز سایه و آفتاب99
(6-8-4-3)-همزیستی انسان و گیاه در فضاهای باز و نیمه باز100
6-8-4-3-2 اثرات پوشش گیاهی بر آسایش حرارتی عایر پیاده 101
(6-8-4-4)-اثر پوشش گیاهی بر مصرف انرژی ساختمان103
6-8-4-4-1 تأثیرات اقلیمی(عملکردهای اکولوژیک فضای سبز و تأثیرات آن بر میکروکلیمای منطقه) 103
(6-8-5)-نقش فضاهای باز و نیمه باز در ایجاد خرد اقلیم معتدل و ایجاد ارتباط اکولوژیک با محیط و طبیعت105
(6-9)-ارائه راهکارهای طراحی سایت به عنوان فضای باز مجموعه و فضاهای نیمه باز در راستای صرفه جویی در انرژی106
(6-9-1)-راهکارهای اجرایی در رابطه با کنترل دما در فضاهای باز و نیمه باز(گرمایش)106
(6-9-2)- راهکارهای اجرایی در رابطه با کنترل دما در فضاهای باز و نیمه باز(سرمایش)106
(6-9-3)- راهکارهای اجرایی در رابطه با کنترل باد در فضاهای باز و نیمه باز106
(6-9-4)- تامین امنیت حرکت در فضای باز106
(6-9-5)-تعاملات اجتماعی107
(6-9-6)-خرد اقلیم108
(6-9-7)-فضاهای نیمه باز109
(6-9-8)-حریم و اشراف بصری109
(6-9-9)-ملاحظات عوامل انسانی109
(6-9-10)-بررسی نحوه استقرار و جانمایی بلوک های مسکونی در کاهش اتلاف انرژی110
(6-10)-نتیجه گیری111
فصل هفتم (شناخت بستر طرح)
(7-1)-شناخت استان تهران112
(7-1-1)-موقعیت جغرافیایی112
(7-1-2)-خصوصیات کلی شرایط اقلیمی112
(7-2)-ویژگی های یک ساختمان هماهنگ با اقلیم تهران با استفاده از مدل های سنجش آسایش114
(7-2-1)-جدول زیست اقلیمی(بیوکلیماتیک)114
(7-2-2)-شرایط حرارتی در فضای آزاد 115
(7-2-3)-شرایط حرارتی فضای داخلی ساختمان115
(7-2-4)-شدت و دوام شرایط حرارتی115
(7-2-5)-جهت گیری استقرار ساختمان 117
(7-2-6)-فرم ساختمان در رابطه با اقلیم118
(7-2-7)-مواقع نیاز به سایه در تهران118
(7-3)-اقلیم سایت در میانه تابستان118
(7-4)-اقلیم سایت در میانه زمستان119
(7-5)-شناخت محدوده مورد نظر طراحی119
(7-5-1)-موقعیت مکانی سایت119
(7-5-2)-ویژگی های توپوگرافی119
(7-6)- تحلیل سایت120
(7-6)-نتیجه گیری123
 
فصل هشتم (فرآیند طراحی)
(8-1)-تدوین معیارهای طراحی124
(8-2)-اسکیس های اولیه بر مبنای معیارهای کیفی124
(8-3)-تحلیل سایت و لکه گذاری در سایت بر مبنای معیارهای عام128
(8-4)-برنامه فیزیکی طرح برمبنای معیارهای کمی128
(8-5)-نکات رعایت شده در طرح128
(8-6)-مدارک پروژه130

 

  • مقدمه

مسکن همواره جزء نیازهای اولیه انسان بوده و همواره در پی تکامل بشر، مسکن نیز از لحاظ کیفی و کمی مسیری تکاملی طی کرده است. اما با گذشت زمان و روبرو شدن با معضلی چون افزایش جمعیت و نیز کمبود زمین، معماران و طراحان به ساخت مجتمع های مسکونی بلند مرتبه و در پی آن کاهش فضاهای باز عمومی که در گذشته فضایی در جهت ارتباط بین انسان و محیط و نیز انسان با انسان بوده، واداشته شدند، که باعث تنزل کیفیت مسکن شد. این مجتمع ها بدون توجه به نیازهای روانی تنها به تأمین نیازهای فیزیکی آن هم نه به صورت کامل ساخته پرداخته اند، غافل از اینکه بی توجهی به نیازهای روانی مانند تعاملات اجتماعی، حریم و… باعث افزایش ناهنجاریهای اجتماعی و در پی آن کاهش امنیت شهری میشود.
«والله جعل لكم من بیوتكم سكنا…» و خدا برای سكونت شما منزل هایتان را قرار داد. (قرآن كریم ،سوره نحل :آیه٨٠)

  • بیان مسئله

یافتن مکانی برای سکونت و احساس آسایش از آن یکی از مهمترین نیازهای بشر در طول تاریخ می باشد. خانه به عنوان عنصری که تأمین کننده این نیاز است دارای اهمیت خاصی می باشد با توجه به نقش و اهمیت فضایی و عملکردی فضاهای باز و نیمه باز در زندگی سنتی و تداوم این نقش تا امروز بهتر است در طراحی خانه های معاصر نیز این مهم در نظر گرفته شود. همچنین کارکرد مثبت اقلیمی فضای باز و نیمه باز در تعدیل هوای خانه و جلوگیری از تابش آفتاب در مواقع گرم سال را نیز نمی توان نادیده گرفت. مصادیق فضاهای باز و نیمه باز از گذشته در مسکن نقش پر رنگ داشته و بسیاری از فعالیتهای فردی و اجتماعی در آن روی داده است. با توجه به اینکه در معماری امروز با تغییر روش زندگی، افزایش جمعیت و کمبود زمین رو به رو هستیم، الگوهای معماری مسکن نیز تغییر کرده است. این پژوهش بر آن است که با در نظر گرفتن مسائل نوین از جمله تراکم، مسائل اقتصادی و توسعه پایدار راهکارهایی جهت تجدید حیات فضاهای باز و نیمه باز به عنوان بستر حضور طبیعت و معماری همساز با اقلیم با بهره گیری از انرژی های تجدیدپذیر به واسطه طراحی صحیح فضاهای باز و نیمه باز و در نهایت دستیابی به یک الگوی مسکن پایدار ارائه دهد.

  • اهداف پژوهش

1 – تاکید بر مفهوم فضای باز و نیمه باز با شناخت معیارها و اصول طراحی پایدار
2 – ایجاد یك معماری زنده و ارگانیك با بازنگری و شناخت فضای باز و نیمه باز در معماری سنتی و ترجمه آن به زبان معاصر
3-به کارگیری اصول طراحی پایدار در مسکن معاصر،که بر کاهش اثرات ساختمان بر محیط طبیعی و همسازی ساختمان و طبیعت اشاره دارد.
4- چگونگی تلفیق فضاهای باز،  نیمه باز و بسته در طراحی مسکن (خانه) ایرانی
1-4 فرضیات
1)به نظر میرسد نقش و عملکرد فضاهای باز و نیمه باز به عنوان یکی از مولفه های پایداری در مسکن امروز، ناشناخته مانده است.
2 (به نظر میرسد معماری مسکن امروز ایران تنها به خود بنا و مسأله اقتصاد اهمیت می دهد و نقش محیط طبیعی و انرژی های تجدید پذیر در طراحی مسکن پایدار نادیده گرفته شده است.

موضوعات: بدون موضوع  لینک ثابت
 [ 05:12:00 ق.ظ ]